Για τη επέτειο υπογραφής της συμφωνίας της Βάρκιζας (11-12/2/45)

Απόσπασμα από κείμενο για τον εμφύλιο από την ιστοσελίδα του ΚΚΕ(μ-λ).

Στις 11-12 Φλεβάρη του 1945, μετά την αποχώρηση του ΕΛΑΣ από την Αθήνα, υπογράφεται η Συμφωνία της Βάρκιζας. Μια συμφωνία που ουσιαστικά σήμαινε την παράδοση του ΕΛΑΣ και του ΕΑΜ στα χέρια των Αγγλων και της κυβέρνησης που τους υπηρετούσε. Αν και οι δυνάμεις του ΕΛΑΣ κατείχαν τα τρία τέταρτα της χώρας και είχαν 50.000 τακτικό στρατό, με τη συμφωνία αυτή αποφασίζεται η διάλυση του ΕΛΑΣ και η άμεση παράδοση του οπλισμού του. Ουσιαστικά οι αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης παραδίδονται άνευ όρων. Οι μαχητές του ΕΛΑΣ παραδίδουν περίπου 50.000 όπλα. Υποτίθεται ότι η κυβέρνηση σε αντάλλαγμα θα παραχωρούσε αμνηστία για τα… πολιτικά αδικήματα που τελέστηκαν από τις 3 Δεκέμβρη μέχρι τότε! Δηλαδή για τον ηρωικό αγώνα του λαού της Αθήνας ενάντια στους Αγγλους και τα τσιράκια τους το Δεκέμβρη του '44.

Ομως, σχεδόν αμέσως μετά τη συμφωνία αρχίζει ένα όργιο βίας και τρομοκρατίας κατά των λαϊκών αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης. Η κυβέρνηση, βρίσκοντας νομικό πάτημα σε μια παράγραφο της συμφωνίας, όπου αναφερόταν ότι εξαιρούνταν της αμνηστίας τα κοινά αδικήματα κατά της ζωής και περιουσίας τα οποία «δεν ήταν απαραιτήτως αναγκαία διά την επιτυχία του πολιτικού αδικήματος», ξεκίνησε να καταδιώκει χιλιάδες δημοκράτες για ποινικά αδικήματα. Η αρχή γίνεται με το θάνατο των ΕΑΜιτών, Μονέδα και Αυγέρη.

Απ' την άλλη, όχι μόνο αθωώνονται πολλοί δωσίλογοι και συνεργάτες των Ες-Ες (όπως ο Εξαρχος και ο Μοντελάους), αλλά αυτοί είναι που στελεχώνουν σιγά σιγά το στρατό, την αστυνομία και τις διάφορες παρακρατικές συμμορίες που αρχίζουν να δρουν στην ύπαιθρο. Πολλοί δημοκράτες δημόσιοι υπάλληλοι διώχνονται, όπως και προοδευτικοί πανεπιστημιακοί. Επίσης διορίζονται νομάρχες γνωστοί δωσίλογοι και υποστηρικτές της δικτατορίας του Μεταξά. Το αστικό κράτος με τη βοήθεια των Αγγλων πραγματοποιεί τους στόχους της συμφωνίας, που δεν ήταν άλλοι από το κέρδισμα χρόνου απέναντι στο λαϊκό κίνημα, ώστε να ανασυγκροτηθεί και να στελεχώσει τις δυνάμεις καταστολής, το στρατό και την αστυνομία. Ετσι θα κατάφερνε να ξεμπερδεύει με το λαϊκό κίνημα που ανδρώθηκε όλο το προηγούμενο διάστημα και να εκλείψει η πιθανότητα λαϊκής εξουσίας στη χώρα.
Στο διάστημα αυτό πρωθυπουργός είναι ο Πλαστήρας, ο οποίος όμως κατηγορείται ως φιλοχιτλερικός (με βάση γράμμα του στον έλληνα πρεσβευτή στο Βισί, στο οποίο εκθείαζε τον Χίτλερ) και έτσι εξαναγκάζεται σε παραίτηση στις 7 Απρίλη. Την επομένη σχηματίζεται νέα κυβέρνηση υπό το ναύαρχο Πέτρο Βούλγαρη, το δήμιο των αντιφασιστών ναυτικών στη Μ. Ανατολή. Ηταν ολοφάνερο πλέον ποια πολιτική θα ακολουθούσε η νέα κυβέρνηση. Οι διώξεις συνεχίζονται με μεγαλύτερη σφοδρότητα. Μέσα στο πρώτο εξάμηνο 600 αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης δολοφονούνται από παρακρατικές φασιστικές συμμορίες, συλλαμβάνονται 20.000 αγωνιστές με την κατηγορία πως ήταν κοινοί δολοφόνοι (οι εξαιρέσεις απ' την αμνηστία) και καταδικάζονται σε θάνατο οι 2.000.
Παρ' όλα αυτά ο ελληνικός λαός δεν σταμάτησε να αγωνίζεται. Την Πρωτομαγιά του 1945 γίνεται συγκέντρωση 40.000 εργαζομένων στο Καλλιμάρμαρο Στάδιο της Αθήνας.

Στις 30 Μάη επιστρέφει και ο Νίκος Ζαχαριάδης από το Νταχάου. Ολοι περίμεναν να αντιδράσει στη συμφωνία της Βάρκιζας, αλλά την επομένη με δήλωσή του στο «Ριζοσπάστη» την επιδοκιμάζει και καλεί τους αγωνιστές να την εφαρμόσουν πιστά. Και για να μην υπάρχουν αμφιβολίες, στην 12η Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ τον Ιούνη επικροτείται ξανά η συμφωνία. Τα γεγονότα από κει και πέρα είναι δραματικά.

Ο Αρης Βελουχιώτης καλεί σε συνέχιση του αγώνα. Μαζί με τους συντρόφους του (τους περίφημους Μαυροσκούφηδες) καταφεύγει στα βουνά και ιδρύει το Μέτωπο Εθνικής Ανεξαρτησίας (ΜΕΑ). Ομως στις 12 Ιούνη δημοσιεύεται στο «Ριζοσπάστη» κείμενο που ξαναθυμίζει ότι ο Αρης ήταν πρώην δηλωσίας και ότι με την τωρινή στάση του προδίνει το κόμμα. Ακόμα τον καταγγέλλει για τυχοδιωκτισμό και… ύποπτη δράση! Ελεγε το κείμενο:
«…Ο Βελουχιώτης κι ύστερα από τη σύναψη της Βάρκιζας συνέχισε τη δράση του. Η δράση αυτή, που μονάχα την αντίδραση μπορούσε να εξυπηρετήσει γιατί της έδινε όπλα για να χτυπά το ΚΚΕ, να παραβιάζει τη συμφωνία της Βάρκιζας και να δικαιολογεί τα εγκλήματά της, δεν επιτρέπει πια καμιά καθυστέρηση για την ανοιχτή καταγγελία του Αρη Βελουχιώτη…» (Ριζοσπάστης 12-6-1945). Στις 16 Ιούνη δημοσιεύεται η διαγραφή του απ' το κόμμα. Μια ομάδα του κυβερνητικού στρατού που τον καταδιώκει τον περικυκλώνει και αυτός βάζει τέρμα στη ζωή του.