Ανεργία; Να η... ευκαιρία!

Θηλιά στο λαιμό της εργατικής τάξης η ανεργία. Πληθαίνουν με ξέφρενους ρυθμούς οι στρατιές των ανέργων, ενώ η κατάσταση θα χειροτερεύσει ακόμη περισσότερο. Αυτή η έκρηξη της ανεργίας έχει ήδη οδηγήσει χιλιάδες λαϊκές οικογένειες στη ραγδαία χειροτέρευση του βιοτικού τους επιπέδου, ενώ τα νέα μέτρα που θα ανακοινώσει η κυβέρνηση στα μέσα του Μάη, μέσα στα οποία και η παραπέρα περικοπή του επιδόματος ανεργίας, είναι βέβαιο ότι θα οδηγήσει τους άνεργους σε καταστάσεις πλήρους οικονομικού αδιεξόδου και απελπισίας.
Γνωρίζει η κυβέρνηση και το αστικό σύστημα ότι αυτές οι πολυπληθείς στρατιές ανέργων δεν θα μείνουν με τα χέρια σταυρωμένα. Ξέρουν πολύ καλά τα αστικά επιτελεία ότι οι εκατοντάδες χιλιάδες ανέργων αποτελούν ένα επικίνδυνο «μίγμα» το οποίο πολύ εύκολα μπορεί να εκραγεί. Είναι ήδη ορατά τα πρώτα σημάδια προσπαθειών συγκρότησης του κόσμου της ανεργίας. Σε διάφορες πόλεις, γειτονιές και σωματεία έχουν ήδη συγκροτηθεί ή έχουν ξεκινήσει οι διεργασίες για τη συγκρότηση επιτροπών ανέργων. Με βασικούς άξονες το δικαίωμα στη δουλειά, την αύξηση του επιδόματος ανεργίας και τη χορήγησή του, χωρίς όρους και προϋποθέσεις, για όλο το διάστημα της ανεργίας, αλλά και οικονομικές ελαφρύνσεις για τους ανέργους οι επιτροπές αυτές επιχειρούν να συσπειρώσουν όλον εκείνο τον κόσμο που αποκομμένος από την παραγωγή (για μεγάλα πια χρονικά διαστήματα) προσπαθεί από μόνος του να ξεπεράσει το οικονομικό, κοινωνικό και ψυχολογικό σοκ.
Αλλά και το σύστημα από τη μεριά του δεν μένει με σταυρωμένα τα χέρια. Γνωρίζοντας τους κινδύνους αυτής της κατάστασης που με δική του ευθύνη διαμορφώθηκε, έχει ήδη ξεκινήσει μια ολάκερη ιδεολογική εκστρατεία στην προσπάθειά του να «χρυσώσει το χάπι», να σπείρει αυταπάτες, αλλά και να καθυστερήσει ή να αποπροσανατολίσει τις όποιες αντιδράσεις.
Αυτή, λοιπόν, η εκστρατεία ούτε λίγο ούτε πολύ έχει βαλθεί να μας πείσει ότι η ανεργία είναι μία... ευκαιρία για να ανακαλύψουμε εναλλακτικούς τρόπους διαβίωσης-επιβίωσης. Ακριβώς με τον ίδιο τρόπο που διάφοροι χορτασμένοι αστοί προσπαθούν να μας πείσουν ότι η κρίση είναι μία «ευκαιρία» να αναθεωρήσουμε τον... καταναλωτικό τρόπο ζωής μας και τις... αξίες μας. Σε μια προσπάθεια συσκότισης του χαρακτήρα και της αιτίας της καπιταλιστικής κρίσης και απόκρυψης των πραγματικών υπεύθυνων για τα δεινά που βιώνει σήμερα η εργατική τάξη, όλοι αυτοί οι πρόθυμοι ινστρούχτορες γνωρίζουν αμέριστη στήριξη και προβολή από τα αστικά ΜΜΕ.
«Ζω και χωρίς λεφτά!» θριαμβολογεί στον τίτλο του σχετικό αφιέρωμα της Ελευθεροτυπίας (28-29 Μάρτη) αναφερόμενο σε διάφορα εγχειρήματα τα οποία υποτίθεται ότι προσπερνούν τον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής και εμπορίου. Από δίκτυα ανταλλαγής αντικειμένων, τροφίμων, εξοχικών (!), πάρκινγκ (!!) ή... σκουπιδιών (!!!), μέχρι εναλλακτικές τράπεζες και νομίσματα. Η κατάργηση του καπιταλισμού εδώ και τώρα από «παράλληλες ουτοπικές πραγματικότητες και οάσεις μέσα στο σύστημα αφήνοντας τις πραγματικές ουτοπίες στη δικαιοδοσία των επαναστάσεων». Το απόσπασμα του αρθρογράφου είναι χαρακτηριστικό των προθέσεών του: η απαξίωση της επαναστατικής ανατροπής ως της μόνης πραγματικής διεξόδου από την κοινωνία της εκμετάλλευσης και το πρόταγμα εγχειρημάτων που δημιουργούν την αυταπάτη ότι στον καπιταλισμό μπορούν να υπάρξουν παράλληλες οικονομίες, νησίδες διαφορετικής κοινωνικής οργάνωσης και παραγωγής. Αντίληψη η οποία, στην προέκτασή της, οδηγεί στην υποτίμηση και τη λοιδορία των διεκδικήσεων και της πάλης για κοινωνικά και εργασιακά δικαιώματα. Ή, για να το πούμε όπως το αντιλαμβανόμαστε, υπόκλιση στον καταθλιπτικό ταξικό συσχετισμό και καλλιέργεια της λογικής της παραίτησης και του αναχωρητισμού.
Ακόμα και μια πρόχειρη ματιά στην ουσία των εγχειρημάτων αυτών αποδεικνύει πολλά. Από απλές «αρπαχτές» μέχρι απόπειρες που, όταν πήραν έκταση, ακυρώθηκαν βίαια από το (πάντα κυρίαρχο) καπιταλιστικό κράτος. Ενδεικτικά μόνο να υπενθυμίσουμε ένα αντίστοιχο «εναλλακτικό» εγχείρημα, την τράπεζα μικροδανείων Grameen Bank στο Μπαγκλαντές (Αθέατος Κόσμος, Προλ. Σημαία, αρ.φ. 658, 12 Φεβ 2011) και το μέγεθος της εξαπάτησης που κρυβόταν πίσω της. Είναι πραγματικά απορίας άξιο να πιστεύει κανείς ότι το καπιταλιστικό κράτος θα επιτρέψει τη λειτουργία δικτύων που θα απειλούν ή θα αναιρούν την οικονομική και πολιτική του κυριαρχία. Πόσο μάλλον ότι τέτοια δίκτυα μπορούν να αποτελέσουν πραγματική κοινωνική διέξοδο χωρίς την κατάληψη της πολιτικής εξουσίας από την εργατική τάξη.
Ακόμη και οι κοπερατίβες (κατειλημμένα εργοστάσια και αυτοδιαχειριζόμενες εταιρείες) στην Αργεντινή, που αποτελούν ένα τόσο προσφιλές παράδειγμα για τους πιο πολιτικοποιημένους θιασώτες της εναλλακτικής οικονομίας, στο κρίσιμο σημείο της επαφής τους με τον «έξω κόσμο» (εξασφάλιση πρώτων υλών, κεφαλαίων και δικτύου διακίνησης) σκοντάφτουν στα πραγματικά δεδομένα της καπιταλιστικής κυριαρχίας η οποία θέτει και τα πραγματικά όρια.
Δεν είναι τυχαίο ότι και η τοποθέτηση αναρχικών ομάδων για την ανεργία καταλήγει στην απαξίωση των αιτημάτων για δουλειά και επιδότηση των ανέργων και προτάσσει τη δημιουργία «αυτοδιαχειριζόμενων δομών». Βυθισμένη σε μια βαθιά ρεφορμιστική «νιρβάνα» περί «αυτοδιαχείρισης» και «αμεσοδημοκρατίας», η τοποθέτηση αυτή αρνείται τον πολιτικό ρόλο της εργατικής τάξης και φτάνει σε σημεία πλήρους απαξίωσης γενικά του πολιτικού αγώνα. Σε αυτό το αταξικό παραλήρημα η υπεράσπιση του δικαιώματος στη δουλειά χαρακτηρίζεται ως αναπαραγωγή των αλυσίδων και των εξουσιαστικών δομών της κοινωνίας, ενώ η απαίτηση για επίδομα ανεργίας ως... ζητιανιά!
Το βέβαιο είναι ότι η καπιταλιστική-ιμπεριαλιστική κρίση και η προσπάθεια της εργατικής τάξης να συγκροτήσει τις αντιστάσεις της έχει ανοίξει μια γενικότερη πολιτική συζήτηση πάνω στα ζητήματα διεκδικήσεων, αιτημάτων και στόχων πάλης. Το ξεκαθάρισμα πάνω στα διάφορα ιδεολογικά και πολιτικά ζητήματα που μπήκαν και θα συνεχίζουν να μπαίνουν, είναι όρος απαραίτητος. Και σε αυτό το επίπεδο υπάρχει πολλή δουλειά να γίνει.

πηγή: Προλεταριακή Σημαία