Απ' εκεί και πέρα αυτό που θέλουμε να τονίσουμε πρώτα και πάνω από όλα είναι ότι βρισκόμαστε (εμείς, το κίνημα, ο λαός, η χώρα) μπροστά σε μία πολύ σοβαρή κατάσταση. Μια κατάσταση που τις συνέπειές της τις βιώνει χρόνια ο λαός μας και που εγκυμονεί ακόμα σοβαρότερες. Ανάλογα συνεπώς οφείλουμε και να την αντιμετωπίσουμε. Σε αυτή την λογική δεν θεωρούμε ότι προσφέρουν καμιά καλή υπηρεσία συσχετισμοί και αφορισμοί που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
Είναι αυθαίρετος λ.χ. ο συσχετισμός της θέσης μας με αυτήν του ΚΚΕ. Με το ΚΚΕ ακόμα και όταν φαίνεται να "συμπίπτουμε" σε κάποια θέση η ουσία βρίσκεται στο ότι εμείς ξεκινάμε από αλλού και - κυρίως - κατευθυνόμαστε αλλού. Αυτό είναι κάτι που οφείλει να γνωρίζει όποιος αποπειράται να κριτικάρει τις θέσεις μας. Ακόμη περισσότερο οφείλει να γνωρίζει ότι δεν έχουν καμιά σχέση με την αντίληψη, την λογική, και τις θέσεις μας ορισμένοι αφορισμοί που χρησιμοποιεί. Αναφερόμαστε σε απόψεις όπως : "Είναι λάθος να αρνείσαι να πας προς τις μάζες αλλά να απαιτείς από αυτές να κάνουν το άλμα προς τα εσένα". Ή ότι "είτε μας αρέσει είτε όχι ούτε η ταξική πάλη εξελίσσεται ευθύγραμμα, και βάση ενός μοντέλου ούτε έχει και μια καθαρή όψη". Ή ακόμη. "Είναι μεγάλο πολιτικό λάθος να απαιτείς να απαντήσεις τα ζητήματα που δεν απαντήθηκαν τόσα χρόνια ως σήμερα μέσα από μια τακτική επιλογή..." κλπ κλπ.
Αλήθεια σε ποιον τα απευθύνει όλα αυτά; Ποια σχέση έχουν αυτά με την αντίληψη του ΚΚΕ(μ-λ); Στην πραγματικότητα δεν πρόκειται παρά για τα συνήθη στερεότυπα που - χρόνια τώρα - χρησιμοποιούνται από πολλούς για να προλειάνουν το έδαφος και να ανεβάσουν έτσι το "βάρος" των πολιτικών τους επιχειρημάτων.
Όσο μας αφορά αυτό που μας χαρακτηρίζει από τότε που υπάρχουμε είναι να ξεκινάμε από την συγκεκριμένη ανάλυση της συγκεκριμένης κατάστασης πριν οδηγηθούμε σε μια άποψη, μια θέση. Να προσθέσουμε μάλιστα ότι δεν αρκεστήκαμε ποτέ σε "απαντήσεις από το συρτάρι", ούτε στηριχθήκαμε σε ιδεολογικά "δάνεια από τας Ευρώπας", ούτε υποκύψαμε στο κλίμα που διαμορφωνόταν και κυριαρχούσε είτε γενικά είτε στον χώρο της αριστεράς. Απ' εκεί και πέρα το αν καταλήγαμε σωστά ή όχι είναι στο δικαίωμα του καθενός να το κρίνει.
Με τον ίδιο τρόπο αντιμετωπίζουμε και τα ζητήματα που τίθενται σήμερα. Η θέση που παίρνουμε δεν είναι μια θέση στην οποία καταλήξαμε εύκολα και αβασάνιστα. Προβληματιστήκαμε πολύ σοβαρά τόσο πάνω σε ορισμένα από τα ζητήματα που θέτει ο Λ.Β., όσο και σε πολλά άλλα, προτού οδηγηθούμε σε αυτήν. Μόνο που οι δικές μας αφετηρίες και διαδρομές του προβληματισμού μας είναι διαφορετικές από αυτές του Λ.Β.. Ας εξηγηθούμε. Αναφέρει ότι "προφανώς και δεν θεωρώ το εν λόγω δημοψήφισμα ως την "μητέρα των μαχών" που θα καθορίσει με απόλυτο τρόπο τις εξελίξεις. Ωστόσο αποτελεί μια πολιτική μάχη που πρέπει να δοθεί..." κλπ κλπ. Ας μην αμφισβητήσουμε καλά και σώνει την ειλικρίνεια της δήλωσής του. Μόνο που μας δίνει την αίσθηση μιας απόπειρας εξορκισμού μιας αντίληψης που φαίνεται να αναδείχνεται από το σύνολο της συλλογιστικής του. Μιας αντίληψης που την συναντούσαμε κάθε τρεις και λίγο να διακηρύσσει ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια "μάχη των μαχών" (συνήθως σε εκλογές), να ανακαλύπτει "ιστορικές ευκαιρίες" και άλλα παρόμοια. Μια αντίληψη που καθόρισε την πολιτική σκέψη και δράση ενός κόσμου και έπαιξε και αυτή τον ρόλο της - στο μέτρο που της αναλογεί - στην αρνητική εξέλιξη των πραγμάτων. Η δική μας αντίληψη κινήθηκε και συνεχίζει να κινείται σε εντελώς διαφορετική τροχιά και είναι αυτό που αποτυπώνεται στην διαφορετική θεώρηση και αντιμετώπιση των ζητημάτων που έχουν τεθεί.
Ας περάσουμε ωστόσο στην ουσία του πράγματος σημειώνοντας ταυτόχρονα ότι η συζήτηση πάνω στα ζητήματα που έχουν τεθεί είναι πολύ μεγάλη για να μπορεί να εξαντληθεί στα πλαίσια αυτού του κειμένου. "Το ζήτημα ανατίθεται πλέον στον λαό" ακούμε να λέγεται στη διαπασών, "ας αποφασίσει ο λαός" διακηρύσσουν κάποιοι. Αλήθεια θα είναι ο λαός που θα αποφασίσει ; Ή μήπως θα είναι ο λαός που θα υλοποιήσει αυτά που θα "αποφασίσει" ; Ακόμη περισσότερο μήπως αυτό που κυρίως θα υπάρξει ως συνέπεια θα είναι η νομιμοποίηση μιας διαδικασίας που εξελίσσεται έξω από αυτόν και ενάντια του ;
Αλλά ας τα βάλουμε σε μία σειρά. Όσον αφορά το τι θέλει και το τι δικαιούται ο λαός δεν νομίζουμε ότι χρειάζεται κάποια συζήτηση ή κάποια ιδιαίτερα επιχειρήματα. Τα ερωτήματα βρίσκονται αλλού. Βρίσκονται στο γιατί δεν έχει αυτά που θέλει και δικαιούται, ποιες δυνάμεις του τα στερούν, και τελικά με ποιον τρόπο και μέσα από ποιους δρόμους μπορεί να τα κατακτήσει. Εδώ σε αυτή την συζήτηση δεν χρειάζονται επίσης να εκτεθούν ιδιαίτερα επιχειρήματα ότι οι λόγοι δεν βρίσκονται σε "αντικειμενικές" αιτίες, είτε στις "προσωρινές συνέπειες της κρίσης" και σε παρόμοιες "εξηγήσεις" με τις οποίες μας βομβαρδίζουν οι δυνάμεις του συστήματος. Άλλο τόσο δεν χρειάζονται όσον αφορά τον προσδιορισμό των δυνάμεων που βρίσκονται πίσω από αυτή την εξέλιξη. Η άποψη που διατυπώνει στην αρχή του κειμένου του ο Λ.Β. "η τωρινή συγκυρία χαρακτηρίζεται από την συνολική και σε όλα τα πεδία επίθεση του κεφαλαίου και του ιμπεριαλισμού..." μοιάζει σαν να έχει βγει από ανάλογες δικές μας εκτιμήσεις.
Το ζήτημα βρίσκεται στο τι σημαίνουν αυτές οι εκτιμήσεις σε σχέση με την αντιμετώπιση του ζητήματος. Όσο τουλάχιστον μας αφορά σημαίνει ότι η αντιμετώπισή του είναι πρώτα και πάνω από όλα ζήτημα αναμέτρησης. Ζήτημα μιας σκληρής και ανελέητης αναμέτρησης - σύγκρουσης ανάμεσα στον λαό και τις δυνάμεις του συστήματος και με όλες τις απαιτήσεις που αναδεικνύει μια τέτοια διαπίστωση.
Συνακόλουθα σημαίνει και κάτι ακόμη. Το ότι δεν υπάρχουν δρόμοι παράκαμψης αυτής της αναγκαιότητας. Ένα πολύ σοβαρό ζήτημα που μάλλον εύκολα το προσπερνάει ο Λ.Β.. Το γεγονός ότι οι κύριες δυνάμεις της αριστεράς που καθόρισαν και την πορεία του κινήματος κινήθηκαν ακριβώς στην βάση αυτής της λογικής. Της παράκαμψης, των "έξυπνων" κινήσεων, των ταχύρυθμων συνταγών, και γενικά μιας τακτικής που εξέθρεψε την αντίληψη της εύκολης και γρήγορης "επιστροφής" στην προτεραία - τουλάχιστον - κατάσταση. Αυτή η λογική σφράγισε και συνεχίζει να καθορίζει την κίνηση ενός μεγάλου μέρους της αριστεράς αλλά και της πορείας των πραγμάτων.
Αλλά υπάρχουν και άλλα εξίσου σοβαρά ζητήματα. Λέει λ.χ. ο Λ.Β. ότι το κίνημα έφτασε μέχρι εκεί που μπορούσε να φτάσει κλπ.. Σωστό. Αλλά και ελλιπές. Το μεγάλο ζήτημα εδώ (και ζητούμενο) είναι ότι ο λαός δεν μπόρεσε να αναδειχτεί σε καθοριστικό - αποφασιστικό υποκείμενο των εξελίξεων. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο λαός δεν αντιστάθηκε δεν πάλεψε, δεν μάτωσε, ούτε ότι σε κάποιες εξάρσεις της πάλης του δεν δημιούργησε σοβαρά προβλήματα στο σύστημα. Σημαίνει ότι δεν κατόρθωσε να διαμορφώσει - συγκροτήσει εκείνους τους όρους και προϋποθέσεις που θα του έδιναν την δυνατότητα να βρίσκεται - ως ενεργό και αποφασιστικό υποκείμενο - στο προσκήνιο των εξελίξεων.
Σοβαρό επίσης ζήτημα αποτελεί η εξήγηση για αυτή την κατάσταση. Και εδώ υπάρχει ένα ακόμα έλλειμμα στην τοποθέτηση του Λ.Β., πιθανά - και για να μην τον αδικούμε - για λόγους οικονομίας του κειμένου του. Αναφέρεται ότι σε αυτό "συνέβαλλε καθοριστικά το ότι δεν είχε δίπλα του (ο λαός) καμιά οργανωμένη πολιτική δύναμη που να εξηγήσει πλατιά την κατάσταση και να προτείνει αγωνιστική διέξοδο, καθώς οι όποιες επαναστατικές δυνάμεις είτε έχουν περιορισμένη σύνδεση μαζί του, είτε απαιτούσαν από τις μάζες να υιοθετήσουν ολόκληρα προγράμματα περί μεταβατικών ακροβασιών και φαντασιώσεων". Θα μπορούσαμε να πούμε ότι κάπως έτσι είχαν τα πράγματα αν δεν βλέπαμε και εδώ μια σοβαρή έλλειψη. Δίπλα (ή "δίπλα") στον λαό υπήρχε και μια άλλη δύναμη (ΣΥΡΙΖΑ), και η οποία μάλιστα ήταν εκείνη που κατά κύριο λόγο έβαλε την σφραγίδα της στην διαμόρφωση της αντίληψης της εύκολης "επιστροφής".
Αλλά εδώ χρειάζεται να αναφερθούμε σε ένα ακόμα σοβαρό ζήτημα που αποτελεί και το υπόβαθρο των τέτοιων διαμορφώσεων και εξελίξεων. Δεν πρόκειται για σημερινή ιστορία. Συνδέεται άμεσα με την οπισθοχώρηση, την ήττα του εργατικού επαναστατικού κομμουνιστικού κινήματος, την παλινόρθωση και τις συνέπειές τους. Την αποσυγκρότηση της εργατικής τάξης, την αποσύνθεση του κομμουνιστικού κινήματος, την διάλυση των μετώπων πάλης των λαϊκών μαζών, την συνολική αποσυγκρότηση του λαϊκού κινήματος. Άλλωστε αυτή η αρνητική εξέλιξη ήταν ο καθοριστικός παράγοντας που επέτρεψε και επιτρέπει στο σύστημα να αναπτύσσει την επίθεσή του στις κλίμακες που αντιμετωπίζουμε.
Αυτή η εκτίμηση σημαίνει ορισμένα πράγματα που εμάς τουλάχιστον - και σε αντίθεση με το σύνολο σχεδόν των δυνάμεων της ευρύτερης αριστεράς - καθορίζει και την γενική κατεύθυνση και προσανατολισμό μας, και τις ιεραρχήσεις και την τακτική μας. Αυτό σημαίνει για εμάς ότι δεν μπορούμε να προσβλέπουμε σε εύκολες απαντήσεις χωρίς την αντιμετώπιση των ζητημάτων που έχει θέσει αυτή η εξέλιξη. Ταυτόχρονα έχουμε πλήρη επίγνωση ότι δεν πρόκειται για ζητήματα που μπορούν να απαντηθούν εύκολα ή γρήγορα. Τα αντιμετωπίζουμε σαν ζητήματα πάλης που μόνο μέσα στην πάλη και μέσα από την πάλη μπορούν να απαντηθούν. Πρόκειται σίγουρα για μια μακριά, δύσκολη, σύνθετη και επίπονη πορεία χωρίς τις "χαρμόσυνες" ψευδαισθήσεις εύκολων "νικών". Μόνο που δεν υπάρχει άλλος δρόμος.
Με αυτούς λοιπόν τους όρους ο λαός σύρεται στο "δημοψήφισμα" χωρίς την συγκρότηση, χωρίς τα όργανα, χωρίς τους κινητήρες που θα του έδιναν την δυνατότητα να το μετατρέψει και σε δική του μάχη. Κινούμενος ανάμεσα στην οργή, την σύγχυση, την απελπισία και τον φόβο. Από τα Α.Τ.Μ. στην κάλπη. Αλλά ας γίνουμε και λίγο πιο συγκεκριμένοι. Όσον αφορά το δημοψήφισμα οι εκδοχές που διαγράφονται στον φόντο των εξελίξεων είναι συγκεκριμένες.
α) αποδοχή και νομιμοποίηση των προτάσεων των "θεσμών" (των ιμπεριαλιστών) με όλο το αντιδραστικό αντιλαϊκό τους περιεχόμενο.
β) αποδοχή και νομιμοποίηση των προτάσεων της κυβέρνησης που δεν αποτελούν παρά μια κάπως πιο light εκδοχή των προηγούμενων.
γ) ένας νέος πιθανός συμβιβασμός (πριν ή μετά το δημοψήφισμα) που θα φέρει τα αντίστοιχα χαρακτηριστικά
δ) στις εκδοχές των πραγμάτων διαγράφεται και το σενάριο της "δραχμής". Και εδώ χρειάζεται να ξεκαθαριστούν ορισμένα πράγματα. Αν τεθεί ένα τέτοιο ζήτημα δεν θα τεθεί επειδή το επεδίωξε ο λαός, επειδή προετοιμάστηκε, οργανώθηκε, συγκροτήθηκε και προσανατολίστηκε στην σύγκρουση με τους ντόπιους και ξένους εχθρούς του, στην αποδέσμευση από ΟΝΕ, Ε.Ε., ΝΑΤΟ κλπ.. Θα προκύψει σαν επιλογή των ιμπεριαλιστών, σαν "τιμωρία" αυτού του "δύστροπου" λαού και της χώρας, με όλα όσα συνεπάγεται κάτι τέτοιο.
Αυτά σημαίνουν ορισμένα πράγματα. Πρώτον ότι σε οποιαδήποτε από αυτές τις εκδοχές τα αντιδραστικά αντιλαϊκά μέτρα και ρυθμίσεις όχι μόνο θα συνεχιστούν αλλά και θα ενταθούν στο έπακρο.
Δεύτερο ότι ο λαός θα συνεχίσει να βρίσκεται στη θέση του αποδέκτη των εξελίξεων και δεν υπάρχει κανένας μαγικός τρόπος που να τον μετατρέπει άμεσα σε αποφασιστικό υποκείμενό τους. Αυτά είναι γενικότερα τα δεδομένα που καθορίζουν την δική μας στάση και θέση. Το λιγότερο που μπορούμε να κάνουμε είναι να μην νομιμοποιήσουμε καμιά από αυτές τις εκδοχές, ώστε να μπορούμε να συνεχίσουμε την πάλη μας χωρίς ένα τέτοιο βαρίδιο. Επειδή αυτά που έρχονται μας επιφυλάσσουν ακόμα μεγαλύτερα προβλήματα, δυσκολίες ή και κινδύνους για τον λαό και την χώρα.
Δεν έχουμε τα περιθώρια σε αυτό εδώ το κείμενο να αναφερθούμε και σε αυτά. Θα θέλαμε ωστόσο να υπογραμμίσουμε ένα πράγμα. Αυτά που έρχονται πρέπει να μας απασχολήσουν πολύ σοβαρά και θέλουμε δεν θέλουμε θα μας απασχολήσουν. Επιγραμματικά και μόνο σημειώνουμε.
Έχουμε να αντιμετωπίσουμε την κατάσταση στην οποία θα βρεθεί ο λαός μας, την σύγχυση, τους φόβους, τις αγωνίες, την απογοήτευση, αλλά και τις προσπάθειες αξιοποίησης αυτής της κατάστασης από τις αντιδραστικές δυνάμεις να τον παραλύσουν ή και να στρέψουν μερίδες του λαού ενάντια σε άλλες, όπως ήδη το επιχειρούν.
Τις πιθανότατες πολιτικές αναδιαμορφώσεις (ήδη συντελούνται σχετικές διεργασίες και μάλιστα σε αντιδραστική κατεύθυνση) και τα ζητήματα που αυτές θα θέσουν, και πάντα στο έδαφος των όρων, συνθηκών και συσχετισμών που προαναφέρθηκαν. Αλλά για όλα αυτά έτσι κι αλλιώς θα επανέλθουμε.
Β.Σ.
7 σχόλια:
Διάβασα προσεκτικά το κείμενο – απάντηση του συναγωνιστή ΒΣ (απ’ ότι κατάλαβα εκ μέρους του ΚΚΕ(μ-λ)) στο κείμενό μου. Σε αυτό το σημείωμα θα προσπαθήσω περισσότερο να διασαφηνίσω ορισμένα σημεία της άποψής μου, τα οποία ο ΒΣ, μέσω κάποιων αυθαίρετων γενικεύσεων παρερμηνεύει (θέλω να πιστεύω όχι σκόπιμα) καθώς και να προσθέσω κάποιες σκέψεις σε συσχέτιση με κάποιες δικές του εκτιμήσεις.
Υπάρχουν πολλές εκτιμήσεις για την γενικότερη κατάσταση αλλά και για το τι μέλλει γενέσθαι από γενικής άποψης (για τις προβλέψεις του για το δημοψήφισμα θα αναφερθώ), με τις οποίες δε βρίσκω λόγους να διαφωνήσω. Το θέμα όμως είναι άλλο. Εγώ έθεσα προβληματισμούς για την τακτική στάση που κρατά το ΚΚΕ(μ-λ) (εδώ θα περιοριστώ μόνο σε αυτό καθώς ο ΒΣ απαντά προφανώς μόνο εκ μέρους του ΚΚΕ(μ-λ)) σε ένα συγκεκριμένο πολιτικό γεγονός, σε μια συγκεκριμένη συγκυρία. Έκανα κριτική στη συγκεκριμένη ανάλυση της συγκεκριμένης κατάστασης που κάνει το ΚΚΕ(μ-λ) για την αντιμετώπιση του δημοψηφίσματος, χωρίς να θέτω ζητήματα γενικότερης πολιτικής στάσης και γραμμής του συγκεκριμένου κόμματος. Αναφέρω λοιπόν χαρακτηριστικά ότι το αν θα συμμετέχεις ή όχι σε μια εκλογική διαδικασία αστικής προέλευσης, είναι θέμα τακτικής, και δεν είναι αυτή η επιλογή από μόνη της, που θα καθορίσει το αν είσαι επαναστάτης ή ρεφορμιστής.
Σε αυτή τη βάση θέτω και τον προβληματισμό ότι αυτή η συγκεκριμένη επιλογή της Αποχής συνιστά μια αντίληψη «όπου αρνείσαι να πας προς τις μάζες αλλά να ζητάς από αυτές να κάνουν το άλμα προς εσένα την ώρα που είναι έτοιμες να δώσουν μια πολιτική μάχη». Ανεξάρτητα του αν γενικά σε διακρίνει ως οργάνωση μια τάση να πλησιάσεις τις μάζες, (που αυτό είναι μια ξεχωριστή μεγάλη συζήτηση στην οποία δεν μπήκα ποτέ στο κείμενό μου), στη συγκεκριμένη περίπτωση, με τα δεδομένα που διαμορφώνονται και την επίθεση του αντιδραστικού μπλοκ που θέλει να αξιοποιήσει το δημοψήφισμα για να εκβιάσει – δεσμεύσει το λαό και να γείρει ακόμη πιο πολύ υπέρ του τον πολιτικό-ταξικό συσχετισμό, η στάση της αποχής, ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΣ ΠΡΟΘΕΣΕΩΝ ΑΛΛΑ ΩΣ ΑΠΟΡΡΟΙΑ ΤΗΣ ΕΣΦΑΛΜΕΝΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ, σε βγάζει αντικειμενικά εκτός του βασικού μετώπου που έχει ανοίξει. Έχεις το λαό να μπαίνει σε αυτή τη μάχη αντικειμενικά (άλλο κομμάτι του με αυταπάτες, άλλο με λιγότερες, άλλο επειδή σύρεται, άλλο επειδή συνειδητά θέλει να στείλει ένα μήνυμα στο σύστημα είτε έχει είτε δεν έχει αυταπάτες για το ΣΥΡΙΖΑ, αλλά πάντως κανένα κομμάτι δεν μπαίνει με τη λογική ότι «θέλω κάποια άλλα πιο light μέτρα») και με δεδομένη τη δική σου αδυναμία ΤΩΡΑ, ΣΕ ΑΥΤΗ ΤΗ ΣΥΓΚΥΡΙΑ να διαμορφώσεις στο λαό ένα ριζοσπαστικό, μαζικό ρεύμα με βάση τους δοσμένους κινηματικούς όρους, και ζητά πολιτική στήριξη σε αυτή την κόντρα που πρόκειται να δώσει. Σε αυτή τη συγκεκριμένη περίπτωση λοιπόν η θέση της αποχής σε βγάζει ΠΟΛΙΤΙΚΑ εκτός του συγκεκριμένου μετώπου πάλης που έχει αναδειχθεί (ναι, προσωρινά, ναι για μια εβδομάδα ή και λιγότερο) ΑΚΟΜΗ ΚΑΙ ΑΝ ΠΡΟΘΕΣΗ ΣΟΥ ΕΙΝΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΕΙΣ ΤΜΗΜΑ ΑΥΤΟΥ ΤΟΥ ΜΕΤΩΠΟΥ ΠΑΛΗΣ. Φαντάζομαι θα συμφωνεί ο ΒΣ ότι δεν αρκούν οι καλές προθέσεις, χρειάζεται και μια σωστή πολιτική γραμμή και μια σωστή τακτική. Και πολλές φορές οργανώσεις με καλές προθέσεις και σωστή πολιτική γραμμή, έτυχε να υιοθετήσουν λανθασμένες τακτικές επιλογές που, αν μη τι άλλο, τις εμπόδισαν να υλοποιήσουν τη γραμμή τους.
συνεχίζεται...
Και εδώ (για να προλάβω ίσως ένα βιαστικό αντίλογο), δεν αναφέρομαι στο αν θα κάνεις πρακτικά παρέμβαση στις μάζες, φυσικά και θα κάνεις και με οποιαδήποτε πολιτική γραμμή. Αναφέρομαι στο ποια τακτική σε βοηθά να πάρεις θέση στο μέτωπο που άνοιξε όχι για να απαντηθεί εφάπαξ το ζήτημα της συγκρότησης του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος, αλλά απλώς για να ανοίξεις πολιτικά αλλά και πρακτικά καλύτερους και περισσότερους διαύλους επικοινωνίας με τον πλατύ κόσμο. Είναι μια τέτοιας τάξης ευκαιρία το δημοψήφισμα και όχι «ιστορική» όπως ίσως λένε άλλοι, και πάντως όχι εγώ. Άρα (και για να κλείσω αυτό το σημείο) ακόμη και αν το ΚΚΕ(μ-λ) δεν το χαρακτηρίζει (ή δε θέλει το ίδιο να το χαρακτηρίζει) γενικά η περιχαράκωση και ο σεχταρισμός, η συγκεκριμένη επιλογή του παίρνει τέτοια χαρακτηριστικά στη δοσμένη συγκυρία, και αυτό το πρόβλημα έθεσα. Τίποτε περισσότερο, τίποτε λιγότερο.
Το ίδιο αφορά και το σημείο όπου υποτίθεται ότι «τσουβαλιάζω» συνολικά και γενικά τα τρία κόμματα που αναφέρθηκα (ΚΚΕ, ΚΚΕ(μ-λ) και Μ-Λ ΚΚΕ). Αλήθεια, διάβασε κάτι τέτοιο ο ΒΣ στο κείμενό μου; Που εξίσωσα τα τρία κόμματα σε επίπεδο γενικής πολιτικής γραμμής και πρακτικής στο κίνημα ΓΕΝΙΚΑ;;; Και πάλι έκανα μία συνάθροισή τους όσο αφορά τη στάση τους στο συγκεκριμένο ζήτημα του δημοψηφίσματος, καθώς θεωρώ ότι και τα τρία, ξεκινώντας ίσως απο διαφορετικές αφετηρίες ή σκοπούς καταλήγουν να υιοθετούν την ίδια αριστερίστικη, σεχταριστική στάση. Η αλήθεια είναι βέβαια ότι η πολιτική επιχειρηματολογία που στηρίζει τη στάση τους έχει στο συγκεκριμένο θέμα πολλά κοινά στοιχεία (ίσες αποστάσεις μεταξύ ιμπεριαλιστών και ΣΥΡΙΖΑ που μπορεί να απορρέει μόνο από μια εκτίμηση ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ολοκληρώσει τη φάση της προσαρμογής του και έχει μεταλλαχθεί σε καθαρό αστικό κόμμα, φόβος μη χαρακτηριστούν «ουρά του ΣΥΡΙΖΑ» κλπ). Ωστόσο επειδή πιστεύω ότι έχω μια σχετικά καλή εικόνα τόσο για την ιστορική πορεία των τριών κομμάτων, για τη στάση που έχουν κρατήσει κατά καιρούς σε άλλα πολιτικά γεγονότα αλλά και για τις σοβαρές ιδεολογικοπολιτικές διαφορές τους, δεν τα βάζω γενικά στην ίδια κατηγορία, γι’ αυτό άλλωστε και δεν έθεσα συνολικότερα ζητήματα (άλλη μια αυθαίρετη γενίκευση της απόψής μου).
Ωστόσο θα πρέπει να συμφωνεί πάλι ο ΒΣ, ότι ειδικά σε φάσεις σαν την παρούσα, όπου αφενός, το επίπεδο πολιτικής συγκρότησης του κινήματος και αφετέρου οι σχέσεις των κομμουνιστών με τις μάζες δεν είναι ιδιαίτερα αναπτυγμένα, ο λαός (γιατί σε αυτόν απευθύνονται οι κομμουνιστές) δεν μπορεί και δεν οφείλει να γνωρίζει τις ιδιαίτερες ιστορικές, ιδεολογικές, πολιτικές διαφορές τους ώστε να αποκτήσει εικόνα και γνώμη για τη στάση τους στα ζητήματα που βάζει η ζωή. Σχηματίζει εικόνα και γνώμη με βάση του πόσο θεωρεί ότι τον στηρίζεις πολιτικά βλέποντάς σε να παίρνεις θέση στο βασικό μέτωπο της συγκυρίας, που έλεγα και πριν, στο οποίο δίνει τη μάχη ή όχι. Και αυτό είναι κάτι που γίνεται αντικειμενικά, όπως αντικειμενικά θα γίνει στη συνείδησή του το «τσουβάλιασμα» (ή η συνάθροιση αν προτιμάτε) των δυνάμεων που κρατούν ίδια πρακτική στάση, πέρα και έξω από τη δική τους θέληση ή πρόθεση.
συνεχίζεται....
Παρακάτω, ο ΒΣ προχωρά σε μια άλλη λανθασμένη ερμηνεία του πνεύματος του κειμένου μου, λέγοντας ότι ουσιαστικά, θεωρώ το δημοψήφισμα ως μια «ιστορική ευκαιρία», ως τη «μητέρα των μαχών» (παρ’ ότι δηλώνω καθαρά το αντίθετο) ή ότι θεωρώ πως μπορεί να παρακαμφθεί με εκλογικές διαδικασίες η αναγκαιότητα της ανασυγκρότησης του κινήματος μέσα από διαδικασίες πάλης και κινηματικής αναμέτρησης. Ίσως σε αυτή την ερμηνεία να κατέληξε επειδή ο χαρακτήρας του κειμένου και το θέμα της κριτικής, στο βαθμό που αφορούν το συγκεκριμένο γεγονός του δημοψηφίσματος να φορτίζουν αυτή την πλευρά. Καθόλου παράξενο, όταν πραγματεύεσαι συγκεκριμένα ζητήματα τακτικής όπου το ειδικό μπορεί να πάρει κυρίαρχη θέση στην ανάλυσή σου σε σχέση με το γενικό. Ωστόσο οι αναφορές μου στην αναγκαιότητα να ειδωθεί το δημοψήφισμα ως ένα πεδίο, με τα δικά του ιδιαίτερα, στρεβλά χαρακτηριστικά, διαμόρφωσης πολιτικών σχέσεων με έναν κόσμο ώστε να προετοιμαστούν οι σημαντικές μάχες της επόμενης μέρας (τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο), και αυτό είναι που αναστέλλει η στάση της αποχής, είναι σαφείς.
Από την άλλη, θα συμφωνήσω με τη συμπλήρωση - παρατήρηση που κάνει ο ΒΣ για το στοιχείο ύπαρξης του ΣΥΡΙΖΑ, ως δύναμης που συνέβαλλε στον πολιτικό αφοπλισμό του κινήματος το προηγούμενο διάστημα, σε συνδυασμό με τους άλλους παράγοντες που ανέφερα. Η αναφορά σε αυτό δεν έγινε, επειδή θεωρώ ότι στις εκτιμήσεις των δυνάμεων στις οποίες αναφέρεται το κείμενο, έχει αναφερθεί πολλές φορές και το θεώρησα, και για λόγους οικονομίας, αυτονόητο. Όπως και να ‘χει πρέπει να αναφέρεται. Παρ’ όλα αυτά, το στοιχείο αυτό σε ποια συμπεράσματα σε οδηγεί πάλι σε σχέση με το δημοψήφισμα; Στο φόβο μην τυχόν ενισχύσεις στη συνείδηση των μαζών τις αυταπάτες σε σχέση με το ΣΥΡΙΖΑ και άρα να αναπαράγεις έτσι τη νοοτροπία της ανάθεσης και της αναμονής (που μάλλον αυτό συμβαίνει στην περίπτωση του ΚΚΕ(μ-λ)); Υπάρχει και εδώ μια αντιδιαλεκτική θεώρηση, καθώς θεωρεί ότι πολιτικά (όχι κινηματικά) οι μάζες έχουν μείνει περίπου στο ίδιο επίπεδο προσδοκιών (ή αυταπατών αν θέλετε) σχετικά με το ΣΥΡΙΖΑ, σε σχέση με την περίοδο μέχρι τις εκλογές του Γενάρη. Χωρίς να υπερεκτιμώ τα νέα δεδομένα που έχουν διαμορφωθεί, νομίζω ότι σε αυτό το επίπεδο (των προσδοκιών) υπάρχουν όντως καποια νέα δεδομένα που δημιούργησε αυτό το «διδακτικό 5μηνο», που είναι λάθος να μη λαμβάνονται υπόψη ή να υποτιμούνται τόσο που να οδηγούν στην εκτίμηση για τις ισχυρές αυταπάτες που παραμένουν στα μυαλά του κόσμου. Κάτι τέτοιο βέβαια δεν αναφέρεται ανοιχτά ως εκτίμηση από το ΚΚΕ(μ-λ), αλλά πως αλλιώς μπορεί να ερμηνευτεί η δικαιολόγηση της αποχής με το επιχείρημα του κινδύνου να χειριστεί τον κόσμο ο ΣΥΡΙΖΑ, υπερθεματίζοντας στην έννοια των αυταπατών του λαού;
συνεχίζεται....
Και φτάνω τέλος στην αναφορά του ΒΣ στο ίδιο το δημοψήφισμα, όπου και βρίσκεται η μοναδική συγκεκριμένη απάντηση στην κριτική μου. Συγκεκριμένα λέει ότι, τελικά κατόπιν όλων αυτών, το ΚΚΕ(μ-λ) επιλέγει την αποχή ώστε να μη νομιμοποιήσει καμιά από τις εκδοχές που περιγράφει, σχετικά με την κατάληξη του δημοψηφίσματος, ώστε να συνεχίσει την πάλη του χωρίς ένα τέτοιο βαρίδιο.
Προκαταρκτικά μόνο να πω ότι, θεωρώ και εγώ ότι ανεξαρτήτως του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος, ένας νέος γύρος επίθεσης απέναντι στο λαό θα ανοίξει, ούτως ή άλλως.
Σε σχέση λοιπόν με τα ενδεχόμενα κατάληξης του δημοψηφίσματος, όπως τα εκτιμά το ΚΚΕ(μ-λ) και τι μπορεί να δρομολογήσουν, με ορισμένα συμφωνώ ενώ έχω και κάποιες άλλες σκέψεις.
α) Συμφωνώ ότι το «ΝΑΙ» θα έχει τις συνέπειες της πολιτικής νομιμοποίησης των μέτρων και θα δώσει ένα ισχυρό πλήγμα στην ψυχολογία και την πολιτική δυνατότητα του λαού να αναζητήσει σχετικά άμεσα, τρόπους αντίστασης στο νέο γύρο επίθεσης που θα ανοίξει. Πόσο μάλλον, αν η επικράτηση του «ΝΑΙ» συνοδευτεί με άμεση δρομολόγηση εκλογών (αν και το υπαινίχθηκε ο Τσίπρας μένει να δούμε αν θα ισχύσει κάτι τέτοιο στην πράξη), οι οποίες να οδηγήσουν και σε νέες διαχειριστικές λύσεις σε ακόμη πιο αντιδραστική κατεύθυνση, όπως σωστά επισημαίνει και ο ΒΣ.
β) Η επικράτηση του «ΟΧΙ», στην οποία αναφέρεται προφανώς το δεύτερο ενδεχόμενο, δεν είναι μια κατάληξη την οποία μπορείς να εκτιμήσεις με τον απόλυτο, ισοπεδωτικό και «εύκολο» τρόπο που το κάνει ο ΒΣ (το «ΟΧΙ» νομιμοποιεί ένα πιο light πακέτο μέτρων και ... αυτά και «καθαρίσαμε»).
Καταρχήν ένα ζήτημα είναι η πολιτική αξιολόγηση των ποσοστών που θα πάρουν τα «ΝΑΙ» και «ΟΧΙ» και ιδιαίτερα όσο αφορά την όποια πολιτική σημασία θα πάρει, αφενός στη συνείδηση και την ψυχολογία των ίδιων των λαϊκών μαζών και αφετέρου για τους ιμπεριαλιστές και την εγχώρια άρχουσα τάξη και το πολιτικό της προσωπικό (συμπεριλαμβανομένου και του ΣΥΡΙΖΑ). Θέλω να πω, θα είναι το ίδιο κλίμα με ένα 70 – 30 υπέρ του ΟΧΙ σε σχέση με μια σχέση του 55 – 45;
Παρακάτω. Με βάση το πως έχει εξελιχθεί η επίθεση ως τώρα, ποια τμήματα του λαού θα ψηφίσουν αυτό το «ΟΧΙ» που θα βγει πρώτο (είμαστε πάντα σε αυτό το ενδεχόμενο). Πόσο ταξικό χαρακτήρα θα έχει αυτή η ψήφος και πως αξιολογείται αυτό το στοιχείο; Γνώμη μου είναι ότι η ψήφος στο δημοψήφισμα θα έχει ΚΑΙ ταξικά χαρακτηριστικά καθώς τα εργατικά, φτωχά, λαϊκά στρώματα που έχουν πληγεί από την επίθεση, θεωρώ ότι αντιλαμβάνονται ενστικτωδώς ότι σε περίπτωση νέων μέτρων θα βρεθούν εκ νέου στο στόχαστρο της επίθεσης, ενώ είναι και αυτά που στην κατάστασή τους έχουν να χάσουν «τα λιγότερα» στο ενδεχόμενο επιστροφής στη δραχμή, υπό την έννοια της πίεσης που μπορεί να ασκεί πάνω τους η αντίστοιχη τρομοκρατική προπαγάνδα του συστήματος. Διευκρινίζω ότι αυτά τα ταξικά χαρακτηριστικά της ψήφου προφανώς και δε σημαίνει ότι οδηγούν και αυτόματα σε μια ταξική συγκρότηση του κόσμου ή ότι το δημοψήφισμα μπορεί να πάρει χαρακτηριστικά ταξικής σύγκρουσης, αλλά εκτιμώ ότι η ψήφος στο «ΝΑΙ» θα προέρχεται κατά βάση από συγκεκριμένες τάξεις και η αντίστοιχη στο «ΟΧΙ» επίσης, κατά βάση, από κάποιες άλλες.
συνεχίζεται....
Επίσης, αν ψηφιστεί το «ΟΧΙ» και ιδιαίτερα σε μεγάλο ποσοστό, είναι βέβαιο ότι αυτό θα διασφαλίσει στο ΣΥΡΙΖΑ την πολιτική «άνεση» να προωθήσει το δικό του πακέτο μέτρων; Προσωπικά έχω ορισμένες αμφιβολίες, όχι στο αν θα το επιχειρήσει, αλλά στο πόση πραγματική (και όχι τυπική) πολιτική στήριξη (ή ανοχή ή νομιμοποίηση όπως λέει ο ΒΣ) θα έχει από το λαό. Βέβαια υπάρχει στην περίπτωση αυτή (της μαζικής επικράτησης του «ΟΧΙ») και το σοβαρό ενδεχόμενο οι ιμπεριαλιστές να μην αποδεχθούν το αποτέλεσμα και να ασκήσουν ακόμη πιο σοβαρές πιέσεις, είτε για να επιβάλλουν το δικό τους πακέτο μέτρων είτε για να δρομολογήσουν πολιτικές εξελίξεις (ανατροπή κυβέρνησης κλπ). Σε αυτό το ενδεχόμενο (πολύ σοβαρό κατά τη γνώμη μου), δε θα έχει καμιά σημασία η μαζική ψήφιση του ΟΧΙ από το λαό, αν υποθέσουμε ότι θα έχει, ως ένα βαθμό τουλάχιστον, τα ταξικά χαρακτηριστικά που ανέφερα παραπάνω; Δε θα διαμορφώνονταν όροι για πιο μαχητική και πλατιά παρέμβαση των κομμουνιστών μέσα στις μάζες σε ένα τέτοιο πολιτικό κλίμα; Και μήπως θα είναι πιο ευνοϊκοί αυτοί οι όροι γι’ αυτούς, αν προηγουμένως έχουν δώσει μαζί με το λαό τη μάχη του «ΟΧΙ»; Και όλων αυτών βέβαια, που δεν είναι παρά εκτιμήσεις, μπορεί να δούμε στοιχεία τους χωρίς κατ’ ανάγκη να υπάρξουν κινηματικά ξεσπάσματα, τουλάχιστον σε πρώτη φάση. Είναι όμως πλευρές του «ΟΧΙ» που αν αξιολογηθούν πιο αναλυτικά, μπορεί κανείς να αντιληφθεί για ποιο λόγο δεν είναι ίδιο το «ΝΑΙ» με το «ΟΧΙ» και για ποιο λόγο το να στηρίξεις τακτικά το «ΟΧΙ», όχι μόνο δεν πρόκειται να αποτελέσει βαρίδιο για την πάλη σου στη συνέχεια (η αιτιολόγηση της αποχής από το ΒΣ), αλλά μπορεί και να σε φέρει πολιτικά πιο κοντά στις μάζες ενόψει των μαχών της επόμενης φάσης.
Βέβαια, αν θεωρείς ότι το δημοψήφισμα είναι «κάλπικο» (όπως εκτιμά το ΚΚΕ(μ-λ)) τότε «ουδέν πρόβλημα», τα πράγματα είναι απλά (και χωρίς πολλές πολλές αναλύσεις): Νομιμοποίηση μέτρων το «ΝΑΙ», νομιμοποίηση μέτρων το «ΟΧΙ» οπότε Αποχή και ... πάμε παρακάτω.
συνεχίζεται...
γ) Το τρίτο ενδεχόμενο (του συμβιβασμού), όπως φαίνονται τα πράγματα, αν συμβεί θα συμβεί μετά το δημοψήφισμα, αλλά με βάση τη μέχρι τώρα (5μηνη) πορεία των πραγμάτων, όπου οι ιμπεριαλιστές δε φάνηκαν και τόσο συμβιβαστικοί, είναι αμφίβολο αν μπορεί να υπάρξει (μιλώντας πάντα για έναν πραγματικό συμβιβασμό, όπου οι ιμπεριαλιστές να δεχθούν να πάρουν πίσω ή να τροποποιήσουν κάποια από τα μέτρα τους). Πιο πολύ αυτό το ενδεχόμενο θα είναι συνάρτηση των εξελίξεων στο εξωτερικό και στις σχέσεις – διευθετήσεις – αντιθέσεις μεταξύ των ιμπεριαλιστών. Αλλά και σε αυτή την περίπτωση το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος θα διατηρεί την πολιτική του αξία.
δ) Στο ενδεχόμενο της δραχμής, συμφωνώ με την άποψη του ΒΣ, ότι εφόσον θα γίνει με τους υπάρχοντες πολιτικούς, ταξικούς όρους και συσχετισμούς θα είναι μια επιλογή των ιμπεριαλιστών (και ίσως κάποιων μερίδων της αστικής τάξης) και όχι του λαού, και θα έχει τα χαρακτηριστικά που αναφέρει. Αλλά αυτό το ενδεχόμενο απαιτεί άλλη συζήτηση.
Τέλος θα συμφωνήσω στο ότι οι εξελίξεις είναι πολύ σοβαρές και αυτές που μπορεί να δρομολογηθούν ακόμα σοβαρότερες και επικίνδυνες για το λαό. Και ακριβώς λόγω της σοβαρότητάς τους, της «πρωτοτυπίας» τους αλλά και της περιπλοκότητάς τους απαιτούν συνεχή επεξεργασία και ανάλυση και όχι λύσεις και επιλογές ευκολίας βασισμένες σε επιφανειακές εκτιμήσεις. Και το λέω αυτό γιατί, παρά το ότι, όπως λέει ο ΒΣ το ΚΚΕ(μ-λ), δεν κατέληξε στη θέση της αποχής εύκολα και αβασάνιστα, η πολιτική ανάλυση που στηρίζει αυτή την επιλογή είναι κατά τη γνώμη μου αρκετά επιφανειακή και αδύναμη, αφού συνοψίζεται στη φράση του ότι «(κάνουμε αποχή) επειδή δε θέλουμε να νομιμοποιήσουμε καμιά από αυτές τις εκδοχές και να συνεχίσουμε την πάλη μας χωρίς βαρίδια».
Κλείνω, θεωρώντας ότι η συζήτηση αυτή, που και λόγω χρονικών περιθωρίων πλέον (φτάσαμε δυο μέρες πριν το δημοψήφισμα), κάπου εδώ φτάνει και σε κάποιο όριο (από τη μεριά μου δεν έχω να προσθέσω κάτι). Θα συνεχιστεί όμως, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο μέσα στο κίνημα και την αριστερά και πολύ εντονότερη και απαιτητική και μετά το δημοψήφισμα, όπου συμφωνώ πως θα ανοίξουν και πιο σοβαρά ζητήματα μπροστά στο λαό.
Ευχαριστώ για τη φιλοξενία.
Πάντα συναγωνιστικά!
Λεωνίδας Βαρνακιώτης.
Θα ήθελα πάντως να μου εξηγήσεις ποιο είναι αυτό το έστω και προσωρινό βασικό μέτωπο που έχει ανοίξει εν όψει του δημοψηφίσματος και από ποιους αποτελείται;
Την άποψή σου γενικά για τα μέτωπα, γιατί δεν βλέπω να έχει οικοδομηθεί κανέναν μέτωπο αλλά ένα συνοθύλευμα αριστερών δυνάμεων που απλά συμπίπτουν στην υπερψήφιση του όχι, και ο καθένας με τη δική του ερμηνεία, αλλά είναι πολύ αμφίβολο για το αν συνεργάζονται καν μεταξύ τους.
Επίσης θα ήθελα να μου πεις που βλέπεις να δίνει ο λαός τη μάχη για το όχι. Γιατί αυτό που βλέπω είναι ένα λαό ζαλισμένο, και προδομένο από την κυρίαρχη "αριστερά", που δεν κατάλαβε από που του ήρθε και επί της ουσία όλοι τον εκβιάζουν, τον τρομοκρατούν. Και από την αριστερά, κοινοβουλευτική και μη.
Είναι και πολλά άλλα που θα ήθελα να τοποθετηθώ αλλά μένω σε αυτά προς το παρών για διευκρίνηση ώστε να μπορέσω να γράψω την άποψή μου πιο ολοκληρωμένα.
Δημοσίευση σχολίου