Με αφορμή μια επίσκεψη στο Άουσβιτς… Ναζισμός-φασισμός: Ο πιο στυγνός και άγριος καπιταλισμός!

Πρόσφατα, στο πλαίσιο μιας εκδρομής διακοπών στην Πολωνία, επισκέφτηκα τα ναζιστικά στρατόπεδα «Άουσβιτς 1» και «Άουσβιτς 2» (Μπιρκενάου) στην ομώνυμη (στα πολωνικά) πόλη Οσβιέντσιμ. Δύο απ΄ τα πολλά (γνωστά και μη) στρατόπεδα – κολαστήρια που δημιούργησαν οι ναζί στην κατεχόμενη Πολωνία. Πάρα πολλά έχουν γραφτεί και ειπωθεί γι’ αυτά, πολλές αναφορές και μαρτυρίες υπάρχουν, τόσο σχετικά με το Άουσβιτς, όσο και με τα άλλα στρατόπεδα συγκέντρωσης και για τη θηριωδία του ναζιστικού τέρατος ενάντια στους λαούς.

Σ΄ αυτό εδώ το σχόλιο θα ήθελα περισσότερο να σταθώ στο τι μπορεί να καταλάβει ο επισκέπτης, με βάση αυτά που έβλεπε και άκουγε στο χώρο (και πολλές φορές «πίσω» απ΄ αυτά που έβλεπε και άκουγε), όχι μόνο για τη φρικιαστική θηριωδία, αλλά και για το τι ήταν αυτό που γέννησε, ανέδειξε και στήριξε το φασισμό και το ναζισμό. Και ποιόν υπηρέτησαν αυτοί, με την σειρά τους, με την αντίληψη και τη δολοφονική πρακτική τους. Στο ότι δηλαδή ο φασισμός κι ο ναζισμός, όχι μόνο ήταν συστημικό προϊόν, αλλά αποτέλεσε και την πιο ωμή έκφραση της ταξικής εκμεταλλευτικής και καταπιεστικής κοινωνίας, του καπιταλισμού και του ιμπεριαλισμού – μια και μιλάμε για τη σύγχρονη ιστορία – και πως αυτό γίνεται φανερό από πολλές πλευρές. Εκτός απ΄ τη γνωστή πλευρά, που τη βλέπουμε και σήμερα να καλλιεργείται κι όχι μόνο απ΄ τους «καθαρούς» νέο-ναζί, αλλά κι απ΄ τον ίδιο τον ιμπεριαλισμό και το κεφάλαιο, της υποδαύλισης δηλαδή του φυλετικού και εθνικιστικού μίσους ανάμεσα στους λαούς, του ρατσιστικού δηλητηρίου μέσα στην εργατική τάξη, σύμφωνα με την οποία εάν χθες «υπάνθρωποι» ή έστω εχθροί ήταν οι Εβραίοι (ή οι μαύροι στις ΗΠΑ, τη Ν. Αφρική και αλλού), σήμερα μπορεί να είναι - στη χώρα μας για παράδειγμα - οι Πακιστανοί, οι Αφγανοί, ο Σύριοι, (παλιότερα οι Αλβανοί), οι γειτονικοί λαοί… Είναι η γνωστή πολιτική του «διαίρει και βασίλευε», την οποία οι ναζί την προχώρησαν παραπέρα, φτάνοντάς την σε άλλα επίπεδα: Στην άγρια καταπίεση και τη γενοκτονία εκατομμυρίων ανθρώπων, που αντιμετωπίζονταν ως «μάζα υπανθρώπων», «αναλώσιμοι» και «αξιοποιήσιμοι» απ’ την «ελίτ» της «άριας φυλής». Βέβαια και η λογική και η πρακτική των κάθε είδους αποικιοκρατών και των σημερινών ιμπεριαλιστών εισβολέων δε διαφέρει και πολύ απ΄ αυτό.

Στα στρατόπεδα του Άουσβιτς βρέθηκαν ως μελλοθάνατοι κρατούμενοι, εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι, κυρίως Εβραίοι, αλλά και Πολωνοί (θεωρούνταν κι αυτοί «κατώτερης ράτσας», απ΄ τους ναζί), Σοβιετικοί αιχμάλωτοι πολέμου, πολιτικοί κρατούμενοι (κομμουνιστές και άλλοι αντιστασιακοί αγωνιστές), Ρομά, ομοφυλόφιλοι, ιεχωβάδες και κάποιοι λίγοι ποινικοί. 1.100.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους εκεί.

Το στρατόπεδο «Άουσβιτς 1» ήταν ένα παλιό στρατόπεδο του πολωνικού στρατού όπου οι ναζί το μετέτρεψαν σε κολαστήριο, στα μέσα του 1940, με 12-20 χιλιάδες κρατούμενους, κάθε φορά. Είναι αυτό με τη γνωστή επιγραφή στην είσοδο του «Η εργασία απελευθερώνει» (μάλλον, η εργασία προς όφελος των εκμεταλλευτών και καταπιεστών, σκλαβώνει και δολοφονεί!). Διασώζονται τα κτίρια - στρατώνες με τους θαλάμους να έχουν διάφορα «εκθέματα». Όπως τις κενές μεταλλικές κονσέρβες που περιείχαν το δολοφονικό αέριο Zyklon B (Κυκλώνας Β), με υδροκυάνιο, που έριχναν στους θαλάμους αερίων, και το οποίο παρήγαγαν οι μεγάλες χημικές και φαρμακευτικές βιομηχανίες IG FARBEN και DEGUSA. Τα αντικείμενα χρήσης (βαλίτσες, παπούτσια, γυαλιά). ‘Η μέρη του ανθρώπινου σώματος (πχ μαλλιά) των κρατούμενων, τα οποία ενώ ο επισκέπτης βλέπει σε τεράστια πληθώρα (συνολικού βάρους 2 τόνων), αποτελούν μόνο ένα …πολύ μικρό δείγμα. Αυτά

…«αξιοποιούνταν», για παράδειγμα στην υφαντουργία, (γίνονταν… χαλιά) και στέλνονταν στη Γερμανία. Εδώ – πέρα απ’ τη φρίκη – βλέπει κανείς τη λογική που θέλει τον άνθρωπο «αναλώσιμο» και αντικείμενο απόλυτης «αξιοποίησης». Σε άλλο σημείο βλέπει κανείς τους θαλάμους αερίων και τους φούρνους – κατασκευασμένους από την εταιρεία «Τοπφ και Υιοί» - που διασώθηκαν, γιατί δεν πρόλαβαν οι ναζί να τους καταστρέψουν, όπως έκαναν στο «Άουσβιτς 2», για να μην γίνουν γνωστές οι θηριωδίες τους, πέφτοντας στα χέρια του Κόκκινου Στρατού όταν πλησίαζε. Στους εξωτερικούς χώρους θα δει κανείς το σημείο συγκέντρωσης των κρατουμένων όπου μπορούσαν να περιμένουν με τις ώρες εάν κάποιος έλλειπε στο προσκλητήριο για μετάβαση στους χώρους εργασίας, αλλά και το σημείο δημόσιας εκτέλεσης (για …παραδειγματισμό) όσων επιχειρούσαν να δραπετεύσουν και πιάστηκαν…

Το «Άουσβιτς 2» ή Μπιρκενάου, είναι ένας τεράστιος χώρος, που το 1944 έφτασε να έχει πάνω από 90.000 κρατούμενους και ξεκίνησε να κατασκευάζεται το φθινόπωρο του 1941, στο χώρο του χωριού Μπζέζινκα μετά την εκκένωσή του απ’ τους Πολωνούς κατοίκους του. Η κατασκευή του έγινε γιατί το «Αουσβιτς 1» δεν κάλυπτε πλέον τις… ανάγκες των ναζί. Εκεί θα δει κάποιος τις ράγες όπου έφταναν τα τραίνα που μετέφεραν – κατά κύματα - δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους (κύρια Εβραίους), σε βαγόνια που προορίζονταν για… ζώα, ασφυκτικά στοιβαγμένους και χωρίς νερό, φαγητό και τουαλέτα, επί ημέρες ή και βδομάδες μέχρι να φτάσουν στον …προορισμό τους, στο Άουσβιτς. Πάρα πολλοί πέθαιναν πριν φτάσουν… Εδώ θα αντιληφθεί κανείς – πέρα απ΄ τη συνέχεια της φρίκης – την αποθέωση της εκμετάλλευσης της εργατικής δύναμης και την αντιμετώπιση εκατομμυρίων ανθρώπων ως «εργαλείων» εργασίας, χωρίς ανάγκες και με μηδενικό εργατικό κόστος. Την απόλυτη – μέχρι θανάτου! – εκμετάλλευση της εργατικής δύναμης. Τι αποθέωση της λογικής του καπιταλισμού! Όλα ξεκινούσαν με τη λεγόμενη «διαλογή». Μια επιτροπή των ναζί, με συμμετοχή γιατρού, ξεχώριζε τους ικανούς για εργασία αυτών που έφταναν με τα τραίνα, απ’ όσους δεν θεωρούνταν ικανοί (παιδιά, έγκυες γυναίκες, ηλικιωμένοι, ανάπηροι και άρρωστοι) οι οποίοι στέλνονταν στο διπλανό δάσος και εκτελούνταν αμέσως ή τους πήγαιναν στους θαλάμους αερίων. Βλέπετε όσοι απ΄ τους ανθρώπους δεν μπορούσαν να είναι «παραγωγικοί» για το γερμανικό ιμπεριαλιστικό κεφάλαιο και το (στρατιωτικοποιημένο) κράτος του, έπρεπε να πεθάνουν! Όπως και όποιοι δεν άντεχαν, από ένα σημείο και μετά, την εξαντλητική εργασία και τους όρους της, τις ατελείωτες ώρες εργασίας, με ελάχιστο και σάπιο φαγητό, με απόλυτα αυστηρά καθορισμένες ώρες και χρόνο… τουαλέτας, που η παραβίασή τους τιμωρούνταν με… εκτέλεση. Το βράδυ κοιμόντουσαν 1.000 άτομα σε κάθε θάλαμο που προορίζονταν για στάβλοι, ανά… 10 σε κάθε κρεβάτι (30 σε κάθε τριάδα κρεβατιών το ένα πάνω στο άλλο), ανάμεσα σε ποντίκια και σ΄ αυτούς που… πέθαιναν.

Και που δούλευαν όλα αυτά τα «εργατικά χέρια»; Μα σε μεγάλες καπιταλιστικές επιχειρήσεις, γνωστές και μη, στρατιωτικοποιημένες και μη, χημικών, όπλων, ενδυμάτων, αλλά και σε κατασκευές και σε «έργα» του ναζιστικού κράτους. KRUPP, BAYER, MERCEDES, SIEMENS, IBM (αυτή μάλιστα κατασκεύαζε τα τατουάζ “barcode” με τα οποία στάμπαραν τους κρατούμενους), AUDI, BMW, Volkswagen και πολλές άλλες καπιταλιστικές βιομηχανίες, η ίδια η ιμπεριαλιστική αστική τάξη της Γερμανίας, στήριξε και ανέδειξε τους ναζί που επέβαλλαν την πιο άγρια καταπίεση και εκμετάλλευση, δείχνοντας έμπρακτα μέχρι που μπορεί να φτάσει η μισάνθρωπη, αντιλαϊκή δολοφονική μανία του καπιταλιστικού – ιμπεριαλιστικού συστήματος. Μέχρι και τα «πειράματα» του Μέγκελε είχαν τη «λογική» της δοκιμής φαρμάκων σε ανθρώπους, προς όφελος των φαρμακοβιομηχανιών.

Το Γενάρη του 1945, ο Κόκκινος Στρατός καταλαμβάνει το Άουσβιτς και απελευθερώνει τους 7.500 κρατούμενους που επέζησαν. Ο διοικητής του Άουσβιτς, Ρούντολφ Ες (συνονόματος με τον άλλο γνωστό ναζί «αναπληρωτή φύρερ») ο οποίος διέμενε με την οικογένειά του σε μια βίλα, δίπλα στο στρατόπεδο, καταδικάστηκε και κρεμάστηκε τον Απρίλη του 1947 σε χώρο στην είσοδο του «Άουσβιτς 1». Το σύστημα όμως που γέννησε το ναζιστικό τέρας επιζεί ακόμα. Γι' αυτό και δεν αρκεί μόνο η ιστορική μνήμη, δεν αρκεί μόνο η ρήση του ισπανού φιλοσόφου πως «Όποιος ξεχνά την ιστορία του είναι υποχρεωμένος να την ξαναζήσει», που υπάρχει σε επιγραφή στο χώρο του Άουσβιτς 1. Γιατί στο αφελές «αναπάντητο» ερώτημα του συμπαθούς ξεναγού, «γιατί έγιναν όλα αυτά, από ανθρώπους, σε ανθρώπους» υπάρχει απάντηση και στο γιατί έγιναν και στο πως θα αποφευχθούν. Κι αυτή βρίσκεται στη συγκρότηση και την οργάνωση ξανά των λαών, σήμερα, και στην καθημερινή δράση τους, στο μαζικό και αποφασιστικό κίνημά τους, τόσο ενάντια στο φασισμό που ξανασηκώνει κεφάλι, όσο και ενάντια στο σύστημα που τον γεννά και τον εκτρέφει.

Γιάννης Βάρλας
Δεκέμβρης 2017

Το Zyklon B

Το σημείο όπου εκτελέστηκε (κρεμάστηκε) ο διοικητής του Άουσβιτς, Ρούντολφ Ες

Σημείο εκτέλεσης όσων προσπάθησαν να δραπετεύσουν και πιάστηκαν