Μερικές σκέψεις για τα αιολικά πάρκα

                              

Η εικόνα που ενέπνευσε αυτό το κείμενο

Μύρισε ελληνικός Αύγουστος και ήδη οι πιο τυχεροί από εμάς (αυτοί που δεν λιώνουμε στα κάτεργα της σεζόν και έχουμε το προνόμιο να στηρίξουμε οικονομικά μερικές μέρες διακοπών) παίρνουμε το πλοίο της γραμμής για ένα ταξίδι στο Αιγαίο. Σαλπάρεις από το λιμάνι του Πειραιά και ένα από τα πρώτα θεάματα που αντικρίζεις μέσα στο απέραντο γαλάζιο είναι ξερονήσια γεμάτα με ανεμογεννήτριες. Και σου έρχονται στο μυαλό οι αμέτρητες συζητήσεις γύρω από τα αιολικά πάρκα, την «πράσινη ενέργεια» κλπ. Είναι τελικά η αιολική ενέργεια, η «πράσινη ενέργεια», μια καινοτομία που θα σώσει τον πλανήτη μας, ή μήπως είναι ακόμη ένα εργαλείο της αστικής τάξης για περαιτέρω εκμετάλλευση, καταπίεση, κέρδος. Αυτή η άκακη μορφή ενέργειας που τόσο πλασάρουν έχει πράγματι όλα τα φόντα να λύσει πολλά προβλήματα ενεργειακά, περιβαλλοντικά κλπ. Παρόλα αυτά, δεν μπορεί κανείς να περιμένει την βάρβαρη καπιταλιστική κοινωνία να νοιαστεί για το συμφέρον του λαού.

Αλλά κάποιοι θα λέγανε ότι πολύ γκρινιάζουμε και δεν μιλάμε με επιχειρήματα. Πάμε λοιπόν να παραθέσουμε κάποια δεδομένα για να λυθεί αυτό το μυστήριο μια και καλή. Ας αρχίσουμε με την άμεση σύνδεση που έχουν τα αιολικά πάρκα με τις αμέτρητες φωτιές που ξεσπούν κάθε καλοκαίρι στην χώρα μας. Ουκ ολίγες είναι οι φορές που την μια χρονιά ξεσπάνε φωτιές που καταπίνουν τεράστιες εκτάσεις και την επόμενη βγαίνουν πολυετή πλάνα για αναδάσωση της περιοχής αλλά με ανεμογεννήτριες. Γιατί; Η απάντηση είναι πολύ απλή. Παρότι δεν είναι προμελετημένο και λόγω γραφειοκρατίας το πλάνο θα καθυστερήσει λίγο περισσότερο, η εγκατάσταση ανεμογεννητριών σε καμένη γη είναι πολύ πιο απλή και φθηνή καθώς δεν υπάρχει οικοσύστημα να σεβαστείς και δέντρα να αποφύγεις να κόψεις. Βρίσκουν μονίμως τρόπους να εκμεταλλευτούν τις τραγικότερες των καταστάσεων προς δικό τους οικονομικό και πολιτικό όφελος και αυτό φαίνεται σε κάθε τους κίνηση. Πόσες είναι, ακόμη, οι φορές που πυρκαγιά ξέσπασε μέσα σε δασική έκταση λόγω προβλήματος σε δίκτυο ανεμογεννητριών; Πολλές και δεν φταίνε αναπόφευκτα προβλήματα και ανθρώπινα λάθη. Φταίει η έλλειψη συντήρησης και μέτρων προστασίας. Φταίει το γεγονός ότι η σωστή εγκατάσταση, συντήρηση και συχνή επισκόπηση των εγκαταστάσεων είναι πράγματα που κοστίζουν και ο αστός αποφεύγει να κάνει. Γιατί κανείς πλούσιος δεν νοιάζεται αν ένα δασάκι καεί και πάρει μαζί του πέντε σπιτάκια και 15 ανθρώπους.

Πέρα όμως από τις πυρκαγιές πρέπει να εξεταστεί και ο τρόπος με τον οποίο τα αιολικά πάρκα εγκαθίστανται. Γιατί με γνώμονα το κέρδος οι αστοί δεν παίρνουν τα πιο ακριβά μηχανήματα, τα σύγχρονα μέτρα προστασίας και δεν δίνουν τους ανάλογους μισθούς. Αντιθέτως, είναι πολύ φθηνότερο να χρησιμοποιήσεις τον παλιό και φθαρμένο γερανό, να κατηγορήσεις τον εργάτη που δεν φοράει κράνος και δεν δένεται σωστά (και ας μην του έδωσες τα απαραίτητα εφόδια), να δίνεις πενιχρούς μισθούς για 12ωρα και 13ωρα εκτός έδρας. Και μετά απορούμε από που προκύπτουν τα «εργατικά ατυχήματα». Από που προκύπτουν οι θλιβεροί δείκτες φτώχειας και ανεργίας. Νομίζω μπορούν να μου έρθουν μερικά παραδείγματα…

Πάμε λίγο να δούμε και το περιβαλλοντικό κόστος που έχει η «πράσινη ενέργεια». Η εγκατάσταση ανεμογεννητριών σε πολλές περιπτώσεις έχει κριθεί παράνομη, ακόμη και σε ξερονήσια του Αιγαίου, καθώς διαταράσσει το εκάστοτε οικοσύστημα, την βιοποικιλότητά του, και άλλες λέξεις που σίγουρα ξέρουν πολύ καλά να αναλύουν οι ειδικοί του ίντερνετ και οι υπερασπιστές των «Γκαλαπάγκος του Αιγαίου». Καλά όλα αυτά και σίγουρα μεγάλης σημασίας, εγώ όμως θέλω να σταθώ στο περιβαλλοντικό κόστος που θα έχει στις ζωές του λαού, του μέσου ανθρώπου. Γιατί περιβάλλον δεν είναι μόνο τα απάτητα ξερονήσια του Αιγαίου με τα όμορφα και σπάνια είδη. Περιβάλλον είναι και ο βρώμικος πατραϊκός κόλπος που τα εργοστάσια πετάνε λήμματα και οι αστοί μιλούν για πλωτά αιολικά πάρκα, εκεί που ο πατραϊκός λαός αντιστάθηκε στα σχέδιά τους βλέποντας το μαύρο μέλλον που ετοίμαζαν για την περιοχή και την τοπική θάλασσα. Περιβάλλον είναι το Εθνικό Πάρκο Ροδόπης που θέλουν να ξεπουλήσουν σε Γερμανούς ιμπεριαλιστές για να παράγουν φθηνότερα το ρεύμα τους. Περιβάλλον είναι ο τόπος που ζεις, ο τόπος που μεγαλώνεις, ο τόπος που υπερασπίζεσαι και δεν θες να παραδόσεις στα χέρια ντόπιων και ξένων αφεντικών.

Αλλά καλή η κουβέντα για τις πυρκαγιές, τα εργοδοτικά εγκλήματα και τα περιβαλλοντικά προβλήματα. Θα έλεγε κανείς ότι η «πράσινη ενέργεια» έχει το θετικό πως η οικονομία της χώρας μεταβάλλεται, ελαφρύνεται αφού σταματάει να εισάγει ενέργεια, το ρεύμα για το μέσο νοικοκυριό θα φθηνύνει πάρα πολύ. Όλες αυτές οι υποθέσεις πολύ σωστές, μόνο που ξεχνάνε ένα πολύ βασικό πράγμα. Δεν ζούμε σε μια κοινωνία χωρίς εκμετάλλευση και καταπίεση, χωρίς τάξεις και εξουσία. Ή τέλος πάντων δεν ζούμε σε μια κοινωνία που εξουσιάζουν οι πολλοί για το συμφέρον της κοινωνίας συνολικότερα και του ανθρώπου. Ζούμε σε μια κοινωνία που οι λίγοι εξουσιάζουν εις βάρος των πολλών και εκμεταλλεύονται κάθε σπιθαμή γης, ενέργειας, πρώτης ύλης και εργατοώρας τους επιτρέπεται. 

Τα αιολικά πάρκα, αρχικά, δεν ανήκουν καν στο ελληνικό κράτος, αλλά σε ιδιώτες και ξένα κεφάλαια. Είναι άλλο ένα μέσο να ξεπουλήσει η αστική τάξη της χώρας γη και ύδωρ (και αήρ στην προκειμένη) στους ιμπεριαλιστές. Αλλά πέρα από την εμφανή εξάρτηση της χώρας μας, το πρόβλημα συνεχίζει να το βλέπει το μέσο νοικοκυριό. Ενώ τα αιολικά πάρκα και η «πράσινη ενέργεια» πληθαίνουν στην χώρα μας βλέπουμε τον λογαριασμό του ρεύματος να αυξάνεται εκθετικά. Γιατί ακριβώς αυτή η «δωρεάν ενέργεια» (που κάθε άλλο παρά δωρεάν δεν είναι) δεν προορίζεται για το μέσο νοικοκυριό. Γιατί η καθημερινότητα του απλού ανθρώπου δεν θα έπρεπε να ελαφρύνει με κανέναν τρόπο και για κανένα λόγο. Γιατί η φτώχεια και η εξαθλίωση δεν είναι αμιγώς οικονομικά ζητήματα, αλλά βάρβαρος τρόπος άσκησης πολικής πίεσης. Γιατί όταν οι σειρήνες του πολέμου ηχούν από το βάθος, ο αγώνας για στέρηση δικαιωμάτων γίνεται πιο δύσκολος και επιτακτικός. Ποιος θα είναι αυτός που θα πέσει πρώτος για την αμερικάνικη και την ευρωπαϊκή σημαία; Ποια θα είναι η χώρα που θα ξεπουλήσει περισσότερα δάση για αιολικά πάρκα ευρωπαίων; Ποια θα είναι η χώρα που πρώτη θα πείσει τον λαό της να πολεμήσει για τον Αμερικάνο;