Ένα άλλο τανκ, βρετανικό αυτή τη φορά, έριξε την κεντρική πύλη της Πατησίων και εισέβαλε στο Πολυτεχνείο στις 5 Δεκεμβρίου 1944, μέσα στη μάχη των Δεκεμβριανών.
Η Αθήνα φλέγεται και, από το πρωί, είχε ξεκινήσει η επιχείρηση κατά του κτιρίου της Γενικής Ασφάλειας, στη συμβολή των οδών Πατησίων και Στουρνάρη. Μαχητές του ΕΛΑΣ, που κατέβαιναν από την πλατεία Εξαρχείων και την οδό Μπουμπουλίνας, θα επιχειρούσαν να τοποθετήσουν εκρηκτικά στην είσοδο του κτιρίου της Ασφάλειας. Ανάμεσά τους και ο Φοίβος Τσέκερης, φοιτητής της Αρχιτεκτονικής και διμοιρίτης του «Λόχου Μπάιρον» του ΕΛΑΣ, που είχε την ευθύνη να καθοδηγήσει την πρώτη δύναμη που θα επιχειρούσε να εισβάλει στο κτίριο, καθώς γνώριζε καλά τους χώρους του από την περίοδο της κατοχής που βρέθηκε εκεί κρατούμενος. Μέσα στο Πολυτεχνείο είχαν οχυρωθεί άλλοι μαχητές του «Λόχου Μπάιρον» με επικεφαλής τον Γρηγόρη Φαράκο που θα «κάλυπτε» με πυρά την επιχείρηση.
Ένα τμήμα, όμως, του 6ου Τάγματος Αλεξιπτωτιστών των Βρετανών μπόρεσε να μπει στο προαύλιο σκοτώνοντας τρεις ΕΛΑΣίτες. Οι αιφνιδιασμένοι μαχητές του ΕΛΑΣ, ανάμεσά τους και ο μουσικός Ιάνης Ξενάκης, μέλος της ΕΠΟΝ και μετέπειτα διάσημος συνθέτης και αρχιτέκτονας, ο φιλόσοφος Κώστας Αξελός και ο σκηνοθέτης Αλέξης Δαμιανός, επιχείρησαν να διαπραγματευτούν με τους Βρετανούς. Όμως οι διαπραγματεύσεις δεν απέδωσαν και ένα βρετανικό άρμα μάχης, μια εικόνα που ο Φοίβος Τσέκερης ξαναείδε είκοσι εννέα χρόνια μετά, κατά τη διάρκεια της χούντας, έσπασε την πύλη του Πολυτεχνείου και εισήλθε στον αύλειο χώρο με τη συνοδεία στρατιωτών.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με μαρτυρίες, ο Λεωνίδας Κύρκος, τότε ΕΛΑΣίτης, είχε στήσει πολυβόλο στο μπαλκόνι του πατρικού του στην μπλε πολυκατοικία στην Πλατεία Εξαρχείων και πυροβολούσε το τανκ των Βρετανών που πλησίαζε στην πύλη του Πολυτεχνείου από την οδό Στουρνάρη. Λέγεται ότι το ίδιο τανκ προσπάθησε να εξουδετερώσει και ο φοιτητής της αρχιτεκτονικής Ιάννης Ξενάκης με μία χειροβομβίδα, που έσκασε νωρίτερα και τον τραυμάτισε στο πρόσωπο. Εκεί έχασε το αριστερό του μάτι και αλλοιώθηκε η αριστερή πλευρά του προσώπου του.
Τραυματίας θα βγει από τη μάχη του Πολυτεχνείου και ο σκηνοθέτης Αλέξης Δαμιανός, ο οποίος στα γεγονότα εκείνα θα συλληφθεί από τους Βρετανούς. Ο Δαμιανός μαζί με τον Νίκο Κούνδουρο είχαν νωρίτερα σταθεί μπροστά στο βρετανικό τανκ, δίνοντας την ευκαιρία σε σπουδαστές του «Λόχου Μπάιρον» να διαφύγουν. Ο Κούνδουρος ήταν τότε μόλις 17 ετών. Στη μάχη του Πολυτεχνείου πολέμησε έχοντας διαμπερές τραύμα στο αριστερό του χέρι και έφυγε έχοντας τρεις σφαίρες σφηνωμένες στο σώμα του, «υπολείμματα», όπως διηγούταν ο ίδιος «από τις 50 σφαίρες πολυβόλου» που είχαν κάνει κόσκινο τον φίλο και συμφοιτητή του Ισίδωρο.
Ο αγωνιστής Φοίβος Τσέκερης έγραψε αργότερα: «οι τραυματίες έμειναν στο έλεος των Εγγλέζων, πεσμένοι πάνω στο δάπεδο του διαδρόμου, πνιγμένοι στα αίματά μας, να βογκάμε και μερικοί να ξεψυχάνε. Τα πόδια μου και τα δυο τα αισθανόμουνα σαν λιωμένα. (…). Άρχισα να σέρνομαι στον διάδρομο. Σύρθηκα περίπου 30 μέτρα. Βγήκα από την πόρτα στο πλατύσκαλο και γαντζώνοντας τα χέρια μου στα σκαλιά, κατάφερα να κατέβω τη μικρή μαρμάρινη σκάλα που έβγαζε στην αυλή του Πολυτεχνείου. (…) Όπως ήμουνα ξαπλωμένος ανάσκελα και ανίκανος πια να κάνω οτιδήποτε, παρακολούθησα λεπτό με λεπτό τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν μέσα στον χώρο του Πολυτεχνείου».
Όμως οι μαχητές του ΕΛΑΣ δεν τα παράτησαν. Μετά την μάχη του Πολυτεχνείου, υποχώρησαν προς την πλατεία Εξαρχείων και την επόμενη ημέρα ανακατέλαβαν το Πολυτεχνείο, ανασύνταξαν τις δυνάμεις τους και με νέες σκληρές εφόδους κατάφεραν να ανατινάξουν το κτίριο της Γενικής Ασφάλειας Αθηνών.
Ο.Π.
(στις φωτογραφίες φαίνεται το ανατιναγμένο κτίριο της Ασφάλειας Αθηνών, στη γωνία Τοσίτσα και Πατησίων)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου