επανέρχεται με ένταση το ζήτημα της εκτροπής του Αχελώου, πέρα από την κατασκευή του φράγματος της Μεσοχώρας (την περίοδο αυτή είναι σε πλήρη εξέλιξη η διαδικασία εφαρμογής του πρόσφατου νόμου, με τους κατοίκους της Μεσοχώρας να προσπαθούν να αντισταθούν με κάθε μέσο). Στην ανακοίνωση του ΥΠΕΧΩΔΕ, το έργο της εκτροπής χαρακτηρίζεται, και πάλι, περιβαλλοντικό, ενεργειακό, υδρευτικό και αρδευτικό. Σύμφωνα με τις χθεσινές δηλώσεις του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ Γ. Σουφλιά, το έργο της εκτροπής του Αχελώου προς τη Θεσσαλία θα ολοκληρωθεί με κρατική χρηματοδότηση που μόλις εξασφάλισε από το Υπουργείο Οικονομικών.
Έχουν περάσει πάνω από 30 χρόνια από τότε που όλες οι πτέρυγες του αστικού πολιτικού κατεστημένου δήλωναν τη στήριξή τους στα μεγάλα έργα που θα αναμόρφωναν τη χώρα μας και θα εξασφάλιζαν ρυθμούς ανάπτυξης που θα την έβγαζαν από την ουρά των ισχυρών κρατών της Ευρώπης.
Ένα από τα μεγάλα έργα, μια μεγάλη «εθνική ιδέα», ήταν και η εκτροπή του Αχελώου. Προβλήθηκε σαν έργο που θα έλυνε το αρδευτικό πρόβλημα της Θεσσαλίας και θα μετέτρεπε το θεσσαλικό κάμπο σε έναν παράδεισο αγροτικής παραγωγής προς όφελος της ελληνικής οικονομίας και του αγροτικού πληθυσμού. Ολες οι μεταπολιτευτικές κυβερνήσεις της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ το περιέλαβαν στα προγράμματά τους και υπόσχονταν την άμεση υλοποίησή του. Δεκάδες επιτροπές και δεκάδες μελέτες ανέλαβαν το σχεδιασμό του, ενώ εκατοντάδες εκατομμύρια δαπανήθηκαν στην υπόθεση αυτή.
Την περίοδο βέβαια που όλοι αυτοί σχεδίαζαν το «μεγάλο έργο», ελάχιστα «μικρά» σε προϋπολογισμό αλλά άμεσης αποτελεσματικότητας έργα έγιναν, ως απάντηση στα πραγματικά προβλήματα άρδευσης του θεσσαλικού κάμπου. Οι μεγαλοστομίες των κυβερνήσεων ήταν το κάλυμμα της ανικανότητάς τους να αντιμετωπίσουν με έναν σοβαρό τρόπο προβλήματα τόσο γενικότερα αναπτυξιακά όσο και ειδικότερα αγροτικά. Η χρήση του όρου «στρατηγικός σχεδιασμός» δεν μπορεί να κρύψει το χαρακτήρα του ελληνικού καπιταλισμού και των κυβερνήσεων που τον υπηρετούν. Η άρχουσα τάξη της χώρας μας ποτέ δεν ενδιαφέρθηκε ουσιαστικά για μια συνολικότερη αναπτυξιακή πολιτική. Ενδιαφέρεται για άμεσο και μεγάλο κέρδος. Ενεργεί κυρίως ληστρικά–πειρατικά. Ο προγραμματισμός, ο σχεδιασμός, η αξιοποίηση των πλουτοπαραγωγικών πηγών της χώρας μας, η ορθολογική ανάπτυξη, η περιφερειακή ανάπτυξη, η ανάπτυξη που θα σέβεται τους ανθρώπους και το περιβάλλον, οι οικολογικές ευαισθησίες κ.ο.κ. είναι ηχητικά μηνύματα παραπλάνησης για όσους ελπίζουν ακόμα ότι η ζωή τους μπορεί να αλλάξει χωρίς μεγάλες πολιτικές και κοινωνικές ανατροπές.
Ας έλθουμε όμως στην ουσία του «μεγάλου έργου». Το αρδευτικό πρόβλημα του θεσσαλικού κάμπου είναι όντως υπαρκτό. Πολλές φορές έχει φέρει σε αντίθεση αγρότες γειτονικών νομών ή ακόμα και γειτονικών χωριών. Απαιτεί όμως η επίλυση του προβλήματος αυτού την εκτροπή του Αχελώου; Οχι, γιατί δεν γίνονται μικρά έργα που θα συνέβαλαν σ' αυτή την κατεύθυνση. Οχι, γιατί ακόμη κι αν απαιτούνταν η ενίσχυση του θεσσαλικού κάμπου με νερά του Αχελώου, αυτό δεν σημαίνει αυτόματα και την ανάγκη εκτροπής του.
Μύθος είναι και η άποψη ότι θα ενισχυθεί η αγροτική παραγωγή. Σε μια χώρα που παράγει ακόμη τα πάντα δεν είναι εκεί το πρόβλημα. Αυτοί που μας μιλούν για την ανάγκη αύξησης του όγκου της αγροτικής παραγωγής πρέπει να μας πουν και τι ακριβώς πρέπει να παραχθεί και με ποιο κόστος, πού θα καταναλωθεί και με ποιες τιμές. Σε μια χώρα που γνώρισε τις χωματερές, που ακολουθεί τις γνωστές κατευθύνσεις της Ε.Ε. για περιορισμό σε μια σειρά καλλιέργειες, όπως βαμβάκια, τεύτλα, δημητριακά, ελιές κ.τ.λ., όπου επιδοτείται η πρόωρη εγκατάλειψη του αγροτικού επαγγέλματος και το ξεχέρσωμα των χωραφιών, σε μια χώρα όπου οι αγρότες έχουν το συνεχές άγχος για τις τεράστιες αδιάθετες ποσότητες αγροτικών προϊόντων, δεν μπορείς να μιλάς γενικά για αύξηση αγροτικής παραγωγής και να υπόσχεσαι παραδείσους.
Όσον αφορά το μύθο της αύξησης του αγροτικού εισοδήματος, αυτός δεν έχει καμία σχέση με την αύξηση του όγκου παραγωγής. Το κόστος παραγωγής, διαμορφωμένο από τις εταιρίες, το εμπόριο, τη ληστρική πολιτική των τραπεζών και την ανυπαρξία κυβερνητικού ενδιαφέροντος για μέτρα περιορισμού του, είναι τεράστιο. Οι τιμές των αγροτικών προϊόντων είναι εξευτελιστικές, με πτωτικές τάσεις από χρόνο σε χρόνο, ενώ τα κέρδη των βιομηχανιών και των εμπόρων γνωρίζουν τεράστια άνθηση.
Οι αγρότες έχουν μεγάλα προβλήματα. Δοκιμάζονται από το ξεκλήρισμα που μεθοδεύεται συστηματικά από τις πολιτικές ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΕΕ. Δεν πρέπει να παγιδευτούν από τις υποσχέσεις και τα μεγάλα λόγια για μεγάλα έργα που δήθεν θα αλλάξουν τη ζωή τους. Δεν πρέπει να συνδιαλαγούν μαζί τους για το μεγάλο παραμύθι που δεκαετίες τώρα χρησιμοποιούν για αποπροσανατολισμό. Η επίλυση των προβλημάτων τους απαιτεί γραμμή σύγκρουσης με τις πολιτικές τους.
Σε ποιο στάδιο όμως βρίσκεται το έργο; Τι έχει γίνει, τι πρόκειται να γίνει; Ενώ το έργο της εκτροπής, ακόμα κι αν είχε σχεδιαστεί σωστά, ακόμα κι αν είχαν ληφθεί υπόψη οι περιβαλλοντολογικές συνέπειες, θα είχε ελάχιστα οφέλη στα προβλήματα των αγροτών της Θεσσαλίας, οι εργασίες στην περιοχή της Μεσοχώρας προχωρούν περιοδικά με αναθέσεις τμημάτων του συνολικού έργου. Ηδη τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει δεκάδες αναθέσεις έργων προετοιμασίας της εκτροπής, με τεράστιο προϋπολογισμό. Οι κατασκευαστικές εταιρίες και οι εταιρίες μελετών έχουν αποκομίσει τεράστια κέρδη από ένα έργο που είναι αμφίβολο αν και πότε θα ολοκληρωθεί. Πολλές οικογένειες οικισμών της Μεσοχώρας έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, χωρίς να λάβουν ικανοποιητικές αποζημιώσεις και χωρίς μέριμνα για τη μετεγκατάστασή τους σε περιβάλλον που να ικανοποιεί σωστές συνθήκες διαμονής και συνέχιση των επαγγελματικών τους ασχολιών.
Η διαμόρφωση του περιβάλλοντος και τα φράγματα που κατασκευάζονται, πέρα από την έλλειψη ιεράρχησης και σχεδιασμού που παρουσιάζουν, ήδη έχουν προκαλέσει μια τεράστια περιβαλλοντική καταστροφή. Η περιοχή της Μεσοχώρας έχει υποστεί τις συνέπειες μιας παρέμβασης που άλλαξε ριζικά το φυσικό περιβάλλον. Η προοπτική της ολοκλήρωσης του έργου δεν φαίνεται πουθενά στον ορίζοντα. Απλά, προς το παρόν, έχουμε να κάνουμε με μια μεγάλη απάτη σπατάλης τεράστιων κονδυλίων. Η πιθανότητα αξιοποίησης των φραγμάτων για εξοικονόμηση ενέργειας είναι στο στάδιο μελετών και διακηρύξεων.Ένα άλλο από τα ερωτήματα που τίθενται είναι γύρω από τη στάση της Ε.Ε. σχετικά με το έργο. Ως γνωστό, η Ε.Ε. δεν το χρηματοδοτεί. Πολλοί υπερθεματίζουν τη στάση της και τονίζουν ότι αυτό οφείλεται σε οικολογικές ευαισθησίες. Μεγάλο ψέμα. Η αντίθεση της Ε.Ε. οφείλεται σε άλλους, πολιτικούς λόγους.
Πρώτον, δεν έχει μεγάλο ενδιαφέρον για τη «μεγάλη ιδέα» των ελληνικών κυβερνήσεων για μετατροπή του Θεσσαλικού κάμπου σε παράδεισο αγροτικής παραγωγής. Δεν προορίζουν την Ελλάδα για τέτοιο ρόλο, δεν ενδιαφέρονται για παραδοσιακές καλλιέργειες, ούτε σχεδιάζουν νέες. Αντίθετα, επιδοτούν την πρόωρη συνταξιοδότηση των ελλήνων αγροτών και την αγρανάπαυση διαρκείας των χωραφιών. Δεύτερον, δεν είναι ένα έργο ενταγμένο σε γενικότερους ευρωπαϊκούς σχεδιασμούς, όπως αυτοκινητόδρομοι, λιμάνια, το αεροδρόμιο των Σπάτων κτλ.
Εκτιμώντας όσα γίνονται και λέγονται σχετικά με την εκτροπή του Αχελώου, αναδεικνύεται ότι το «μεγάλο έργο» είναι μια μεγάλη απάτη που εξασφαλίζει τεράστια κέρδη στις κατασκευαστικές εταιρίες και στους μεσάζοντες των υπουργείων και των κυβερνήσεων. Εδώ βρισκόμαστε σήμερα.
Καταλαβαίνουμε τις ανησυχίες των αγροτών της Αιτωλοακαρνανίας για το τι θα σήμαινε γι' αυτούς η πιθανότητα εκτροπής του Αχελώου. Καταλαβαίνουμε τις οικολογικές ευαισθησίες όσων ανησυχούν για το περιβάλλον και αγωνίζονται για την προστασία του. Πιστεύουμε όμως ότι πρέπει να δούμε το ζήτημα πιο σφαιρικά και να το εντάξουμε στην πάλη μας σε έναν αγώνα συνολικότερης αντιπαράθεσης με το σύστημα και τους εκφραστές του. Τέλος, πρέπει να τονίσουμε ότι δεν καταλαβαίνουμε καθόλου την επιλεκτική οικολογική ευαισθησία του Συνασπισμού ούτε τη «ρεαλιστική» προσέγγιση του ΚΚΕ που υπερθεματίζει την ανάγκη μιας άμεσης ολοκλήρωσης του έργου, που το θεωρεί αναπτυξιακό και φιλοαγροτικό, αδιαφορώντας για όλα τα πολιτικά ζητήματα που αναδεικνύει το όλο πρόβλημα.
Αναδημοσίευση από την ιστοσελίδα του ΚΚΕ(μ-λ)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου