Eνα από τα ζητήματα που έθεσαν τα γεγονότα του Δεκέμβρη ήταν και η ανάγκη τοποθέτησης όλων απέναντί τους, είτε προς τη μία κατεύθυνση είτε προς την άλλη. Hταν τέτοια η δυναμική τους που αυτό αφορούσε όχι μόνο τα υποκείμενα αυτών των γεγονότων και τις δυνάμεις που παρεμβήκανε σε αυτά, αλλά τελικά ολόκληρη την κοινωνία. Μέχρι και εκείνο το κομμάτι της επονομαζόμενης διανόησης αλλά και των καλλιτεχνών που ως τα τώρα εάν δεν παρέμβαινε στα πράγματα με έναν αντιδραστικό τρόπο τηρούσε μία στάση αποχής και αδιαφορίας.
Μετά τις παρεμβάσεις νέων καλλιτεχνών σε θεατρικές παραστάσεις διακόπτοντας τη ροή της παράστασης, ανάλογα συμβάντα στο μέγαρο μουσικής, δρώμενα γύρω από το δέντρο του Συντάγματος με το στολισμό του με σκουπίδια, ακόμα και η ολιγόλεπτη κατάληψη της ΕΡΤ με τη διακοπή του προγράμματός της, διάφοροι διανοούμενοι και καλλιτέχνες βγήκαν είτε με καθαρά αντιδραστικό τρόπο να καταγγείλουν την «κατάλυση της δημοκρατίας» (βλέπε επιστολή Δοξιάδη, Θεοδωρόπουλου, Μάρκαρη) είτε να υπερασπίσουν τις συγκεκριμένες προσπάθειες.
Είναι τέτοιος ο αριθμός των παρεμβάσεων, κειμένων, απόψεων και δράσεων, των ζητημάτων που άνοιξαν στο συγκεκριμένο χώρο, ο οποίος είχε χρόνια να συζητήσει τέτοια θέματα, που αρκούν από μόνα τους ώστε να διαψεύσουν αυτούς που μίλησαν για επίθεση στην «ελευθερία της έκφρασης». Παρόλα αυτά, θα θέλαμε να απαντήσουμε σε αυτούς που το μόνο που κατάλαβαν ή έκαναν πως κατάλαβαν από όλα αυτά τα γεγονότα ήταν ο «ο κίνδυνος της δημοκρατίας», η «παρχή σκοταδιστικών εποχών όπου θα καίγονται τα βιβλία» από αυτούς που εισβάλλουν στα θέατρα και κρεμάνε πανό στην Ακρόπολη, την κωμικοτραγική «πολιτιστική επανάσταση» των απολίτιστων και άλλα τραγελαφικά που μόνο σαν εκδηλώσεις πανικού της καθεστωτικής διανόησης μπορούμε να τα εκλάβουμε.
Τόσο λοιπόν ενοχλήθηκαν οι παραπάνω κύριοι από τη διακοπή της παράστασης ώστε να τα βάλουν σχεδόν με όλους: Πρώτα απ' όλα με τους διαμαρτυρόμενους που προσέβαλαν τη θεατρική τέχνη, τους θεατράνθρωπους που τους ανέχτηκαν, το κοινό που χειροκροτούσε, το κράτος που απουσίαζε και δεν αστυνομεύει τα θέατρα, τους «ένοχους μεσήλικες» που τους προτρέπουν να «αφουγκραστούν τα μηνύματα ανομίας». Ή μήπως τους πείραξε περισσότερο το σύνθημα που γράφτηκε στο φουαγιέ «σκατά στους κουλτουριάρηδες»;
Ο,τι και να είναι πάντως, είναι τόσο έκδηλος ο μικροαστισμός τους, σαν να τους σπάσανε τη γυάλα στην οποία ζούσανε τόσο καιρό -και μαζί το αίσθημα ασφαλείας τους-, που αναζητούν εναγωνίως την επαναφορά στην ομαλότητα της προηγούμενης κατάστασης. Είναι τόσο μεγάλη η αγωνία τους και η βιασύνη τους για αυτό, που το γεγονός της δολοφονίας του Αλέξανδρου προσπερνιέται με χαρακτηριστική άνεση σαν «τραγικό γεγονός» ώστε να συνεχίσουν τη δυσφήμιση και συκοφάντηση των αγωνιζόμενων νεολαίων. Καθότι συγγραφείς και οι τρεις, τόσο φτωχό υπήρξε το λεξιλόγιό τους για το ζήτημα της δολοφονίας; Απλά τραγικό;
Με το ξεπερασμένο δασκαλίστικο ύφος τους και την ξύλινη γλώσσα του συστήματος προσπαθούν να αφορίσουν και να τσουβαλιάσουν τη νεολαία για τα γεγονότα. Είναι γενικότερα τέτοια η υποκρισία, που οι διακοπές στην τηλεόραση για διαφημίσεις στη μέση της ταινίας είναι το φυσιολογικό, ώστε η διακοπή-παρέμβαση για να ακουστεί μία διαφορετική άποψη αποτελεί κατάλυση της δημοκρατίας. Η θέαση πρωτοποριακών ντανταϊστικών έργων που εμπεριείχαν την πρόκληση προς το κοινό και το χλευασμό της τέχνης θεωρείται πλέον ανώτερη πνευματική λειτουργία αλλά όταν συμβαίνει στην πράξη έξω από τα πλαίσια της παράστασης ή του μουσείου θεωρείται φασιστικής εμπνεύσεως πράξη. Πραγματικά, αν ζούσε ακόμα ο Πίντερ, σίγουρα θα είχε να πει πολλά για αυτούς που τόσο «κόπτονται» για το θέατρο. Εάν αυτοί διεκδικούν τον πολιτισμό, τότε προτιμάμε να μείνουμε ...απολίτιστοι.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου