Οχι άλλη... αποκατάσταση

Δεν είναι η πρώτη φορά που οι κατά καιρούς ηγεσίες του ΚΚΕ, προκειμένου να διαχειριστούν τα αδιέξοδά τους, φορτώνουν τα “λάθη” (όπως και όσο τα εννοούν) στους αμέσως προηγούμενους καθοδηγητές προσπαθώντας να πείσουν κάθε φορά ότι οι δεξιές παρεκκλίσεις (όπως τις εννοούν) θα είναι κάθε φορά παρελθόν.
Κάθε φορά (προφανώς μετά το 1956 και το χρουτσωφικό πραξικόπημα) που αποκαλύπτονταν στα μάτια των λαϊκών ανθρώπων αλλά και της πλατιάς βάσης του ΚΚΕ ο πραγματικά αντεπαναστατικός χαρακτήρας της όποιας ηγεσίας, ακολουθούνταν πάνω κάτω η ίδια συνταγή. “Αυτοκριτική” (επιφανειακή αναγνώριση των εξώφθαλμων δεξιών πολιτικών και πρακτικών) και ανάθεμα σε δεξιούς και οππορτουνιστές που -όλως περιέργως για “επαναστατικό κόμμα”- κυριαρχούσαν και καθόριζαν τις αποφάσεις και τη γραμμή. Μόνιμη επωδός για να κρύβεται αυτή η φανερά οππορτουνιστική στάση των ηγεσιών απέναντι στις προηγούμενες ήταν ότι το ΚΚΕ “αντέχει” και βρίσκει τη δύναμη να ορθώσει ανάστημα απέναντι στους δεξιούς και υποταγμένους.

Τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα μετά τον σεισμό του '89-'91 όπου το ΚΚΕ βρέθηκε κυριολεκτικά στον αέρα, αυτή η πρακτική των καινούριων ηγεσιών να τα ρίχνουν στις προηγούμενες απέκτησε καινούρια χαρακτηριστικά, ένταση και περιτύλιγμα.
Από τη φάση της “αυτοκριτικής” που έριχνε το ανάθεμα στη διάσπαση του '68 για να δικαιολογήσει την υποταγή των προηγούμενων ηγεσιών στην αστική τάξη και τις αυτοκριτικές του '73 που προσπαθούσαν να συγκαλύψουν τη στάση του ΚΚΕ στο Πολυτεχνείο και τράβα κορδόνι, έπρεπε να βρεθεί μια άλλη φόρμουλα.
Ο λόγος γι' αυτή την ανάγκη προφανώς βρισκόταν στο ότι, παρά τις κάθε φορά τυμπανοκρουσίες για τις καθοδηγητικές αλλαγές που θα διόρθωναν τα λάθη, οι καινούριες ηγεσίες έκαναν τα ίδια με τις προηγούμενες και ορισμένες φορές και χειρότερα.
Η πραγματικότητα των λαθών που θα “διορθώνονταν” αλλά στην ουσία επαναλαμβάνονταν, δημιουργούσε στην ηγεσία μεγάλους πονοκεφάλους, κλόνιζε την όποια κομματική υπόσταση και μεγάλωνε τις πιέσεις και από δεξιά και από αριστερά. Επί ηγεσίας Παπαρήγα παίχτηκε και ένα νέο χαρτί. Το “χαρτί” των αποκαταστάσεων που μπορεί επί της ουσίας να έκρυβε την ίδια νοοτροπία αλλά οπωσδήποτε τόνιζε τον υποτιθέμενο αριστερό χαρακτήρα που ήθελε να δώσει στο ΚΚΕ η συγκεκριμένη ηγεσία.
Και κάπου εκεί ήρθε το “επάρατο” 2012 (δηλαδή ο ΣΥΡΙΖΑ), για να έρθουν στο ΚΚΕ όλα τα πάνω κάτω για δεύτερη φορά στην πρόσφατη ιστορία του μετά το '89-'91. Μέσα σ' όλα επιταχύνθηκαν οι διαδικασίες για την αλλαγή του γραμματέα και την εμφάνιση Κουτσούμπα.
Και έτσι λοιπόν η “ομάδα αποκατάστασης” πήρε πολλή φόρα και “αποκατέστησε” τον ίδιο τον “επαναστατικό” χαρακτήρα του ΚΚΕ, αδιαφορώντας για το ότι αφήνει όλες τις προηγούμενες ηγεσίες εκτεθειμένες, παραδεχόμενη ότι όλες οι προηγούμενες αυτοκριτικές, συνέδρια, πορίσματα κ.λπ. ήταν αέρας φρέσκος. Ενας αέρας που, όπως παραδέχεται η ίδια η “ομάδα αποκατάστασης”, δεν κατάφερε να απομακρύνει την “υγρασία” που άφηναν οι οππορτουνιστές στο διάβα τους μέσα από το ΚΚΕ. Αδιαφορούν, λοιπόν, με το ότι μέσα από τα ίδια τα λεγόμενά της η τωρινή γραμμή της ηγεσίας του ΚΚΕ κάνει φανερό ότι οι οππορτουνιστές δεν βρίσκονταν μόνο ως “υγρασία” στους τοίχους αλλά είχαν κυριολεκτικά πλυμμυρίσει το οικοδόμημα, θυμίζοντας την πλημμύρα του Ποδονίφτη στον Περισσό.
Το τι όμως πιο ουσιαστικά ισχυρίζεται η ηγετική ομάδα του ΚΚΕ και υποχρεώνεται να “υιοθετεί” επιχειρήματα και αναλύσεις από όπου μπορεί, θα μας απασχολήσει σε επόμενα τεύχη της εφημερίδας. Όπως σε επόμενα τεύχη θα μας απασχολήσει το μέλλον και οι προοπτικές αυτής της νέας μάχης “αποκατάστασης” που γίνεται σε μια περίοδο ακόμη μεγαλύτερης αυτοπεριχαράκωσης και αυτοπεριθωριοποίησης του ΚΚΕ. Για να δώσουμε μεγαλύτερη δυνατότητα στους αναγνώστες της ΠΣ να παρακολουθήσουν τη συνέχεια της αντιπαράθεσής μας, παραθέτουμε ορισμένα χαρακτηριστικά αποσπάσματα από προηγούμενες αντιπαραθέσεις, θεωρώντας ότι διατηρούν την επικαιρότητά τους.

16ο
Σπεύδουμε να επισημάνουμε από την αρχή ότι το σχέδιο θέσεων της ΚΕ διακρίνεται από μια επαμφοτερίζουσα αντίληψη, στην προσπάθεια και της σημερινής ηγεσίας να ισορροπήσει τις διάφορες πιέσεις που δέχεται από δεξιά (κυρίως) κι από αριστερά. Για παράδειγμα:
“Το ΚΚΕ, με βάση το Πρόγραμμά του, υποστηρίζει ότι το Αντιιμπεριαλιστικό Αντιμονοπωλιακό Δημοκρατικό Μέτωπο, σε συνθήκες επαναστατικής κατάστασης, μπορεί να πάρει χαρακτηριστικά επαναστατικού μετώπου που συγκρούεται για να ανατρέψει την εξουσία των μονοπωλίων, με ετοιμότητα και ικανότητα να εναλλάσσει όλες τις μορφές πάλης. Μέσα σε αυτό τον αγώνα, με την πείρα και την αποφασιστικότητα της λαϊκής πλειοψηφίας, διαμορφώνονται νέοι λαϊκοί θεσμοί, που μπορεί να φτάσουν ως το επίπεδο μιας επαναστατικής κυβέρνησης. Με τη νικηφόρα έκβαση της πάλης αυτής, θα ολοκληρωθούν και θα σταθεροποιηθούν τα χαρακτηριστικά της επαναστατικής αυτής κυβέρνησης ως εξουσίας της εργατικής τάξης και των συμμάχων της, δηλαδή της δικτατορίας του προλεταριάτου, που αποτελεί τον αντίποδα της δικτατορίας της αστικής τάξης και των μονοπωλίων.
Σε συνθήκες ταξικών αναμετρήσεων και μεγάλης φθοράς της επιρροής των αστικών κομμάτων και των συμμάχων τους και ενώ δεν θα έχουν διαμορφωθεί όροι για ριζική κοινωνική ανατροπή και επαναστατικό πέρασμα, μπορεί να προκύψει κυβέρνηση αντιιμπεριαλιστικών, αντιμονοπωλιακών δυνάμεων, με βάση το Κοινοβούλιο. Η κυβέρνηση θα κριθεί σε σύντομο χρονικό διάστημα κατά πόσο, με όπλο τη μέγιστη λαϊκή κινητοποίηση, θα καταφέρει να αντιμετωπίσει την αντίδραση της κυρίαρχης τάξης, με στόχο την ανατροπή ή την εξουδετέρωσή της και να συμβάλει στην ωρίμανση και στην έναρξη της επαναστατικής διαδικασίας. Σε κάθε περίπτωση το ΑΑΔΜ πρέπει να έχει διασφαλίσει τη μέγιστη δυνατή ενότητά του, ώστε να μπορεί να πετύχει την ενότητα δράσης της εργατικής τάξης, τη συσπείρωση των εργαζομένων γενικότερα, την οργανωμένη λαϊκή παρέμβαση(...)”.
Να λοιπόν που κι επαναστατικό δρόμο μπορεί να έχουμε και ειρηνικός μπορεί να μας “προκύψει”, μέσω του Κοινοβουλίου. Βέβαια, ο κάθε αγωνιστής εύλογα θ’ αναρωτηθεί πώς γίνεται να έχουμε ταξικές αναμετρήσεις, να έχουμε μεγάλη φθορά της επιρροής των αστικών κομμάτων και των συμμάχων τους και οι συνθήκες να μην είναι διαμορφωμένες για επαναστατικό πέρασμα αλλά για... Κοινοβούλιο!

17ο (επίσης της ανασυγκρότησης)
“(...)Το 17ο Συνέδριο δεν θα περιοριστεί αποκλειστικά στην αποτίμηση της δράσης του κόμματος και της ΚΕ από το προηγούμενο Συνέδριο. Χρειάζεται να γενικεύσει την πείρα της ανασυγκρότησης που ξεκίνησε το 14ο Συνέδριο και συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια(...)”
Δηλαδή, πάλι πίσω. Το ΚΚΕ μετά το ’91 προσπάθησε να κάνει μια ανασυγκρότηση του κόμματος η οποία δείχνει να μην έχει τα αναμενόμενα αποτελέσματα για την ηγεσία του. Αυτό δεν είναι κάτι το οποίο λέμε εμείς. Φαίνεται τόσο από την παρουσία του στο όποιο κίνημα υπάρχει σήμερα αλλά και από τις θέσεις για το Συνέδριο.
“(...)Το 16ο Συνέδριο ανέδειξε ως ζήτημα κρίσιμης σημασίας για τη συνολική πορεία του Κόμματος την ιδεολογικοπολιτική και οργανωτική δουλειά στην εργατική τάξη και τη νεολαία γενικότερα στις νεότερες ηλικίες.” Αναφέρεται στη σελίδα 26 για την πορεία της ανασυγκρότησης του κόμματος και συνεχίζει: “Θετικές προσπάθειες έγιναν, αποτελέσματα και στους δύο αυτούς τομείς υπάρχουν. Ωστόσο, όμως ακόμη δεν έχουμε εξασφαλίσει σταθερό προσανατολισμό ιδεολογικής και πολιτικής δράσης, κομματική οικοδόμηση στα δύο αυτά καίρια μέτωπα. Αυτές οι σοβαρές ελλείψεις στον προσανατολισμό παίζουν ανασταλτικό ρόλο στη μεγαλύτερη ισχυροποίηση του Κόμματος, στην ικανότητά του για τη μαζική δράση, στη μεγαλύτερη πρόοδο στη γενικότερη επιρροή του. Οι διαρροές που είχε το κόμμα, στη διάρκεια και τα πρώτα χρόνια μετά την κρίση, ανακόπηκαν(...)” . Και συνεχίζουν οι θέσεις περιγράφοντας την κατάσταση της ανασυγκρότησης: “Ταυτόχρονα, εμφανίζεται και ένας αριθμός στελεχών που μένουν πίσω. Δεν μπορούν να προσαρμοστούν στις σημερινές απαιτήσεις, δείχνουν φαινόμενα υποχώρησης και κόπωσης. Ένας αριθμός στελεχών και μελών δείχνει μειωμένη μαχητικότητα, τάσεις υποχώρησης. Διακατέχεται από πνεύμα τυπικότητας και ρουτίνας (...) Υπερισχύουν φαινόμενα οργανωτικού φιλελευθερισμού, λειψής συμμετοχής σημαντικού μέρους μελών του Κόμματος στην επεξεργασία και τη δημιουργική εφαρμογή των αποφάσεων. Οι δεσμοί του κόμματος με την επιρροή του και τους συνεργαζόμενους ή δυνάμει συνεργαζόμενους είναι αδύναμοι και περιοδικοί”.
Λένε δηλαδή οι θέσεις αυτό που βλέπουμε όλοι μας στην εικόνα του ΚΚΕ προς τα έξω, στο κίνημα. Όμως, ενώ τα αναφέρει προσπαθώντας έτσι ν’ αποκτήσει πόντους στα ζητήματα δημοκρατίας και αριστερής διαπαιδαγώγησης, στην πραγματικότητα τα χρησιμοποιεί για να κρύψει τη δεξιά πολιτική του γραμμή. Τι εννοούμε: Τέτοια φαινόμενα συμβαίνουν τόσο στο ΚΚΕ όσο και στις αριστερές κομμουνιστικές οργανώσεις γενικότερα στη διάρκεια της πάλης τους. Αποτελούν αντανάκλαση της ταξικής πάλης στο εσωτερικό τους. Όμως, αντί το ΚΚΕ ν’ αναζητήσει τα αίτια στην πολιτική του γραμμή και στην προσπάθεια προσαρμογής του στις απαιτήσεις της ταξικής πάλης, καταφεύγει στη λύση της έλλειψης κατανόησης της γραμμής του στο σύνολο του κόμματος και στο τράβηγμά της σε πιο “αριστερή” κατεύθυνση, απογειώνοντάς την στην κατεύθυνση για λαϊκή εξουσία.
“Ο χαρακτήρας του Μετώπου της κοινωνικοπολιτικής συμμαχίας αντιιμπεριαλιστικών, αντιμονοπωλιακών δυνάμεων που καλείται όχι μόνο να αποσπάσει κατακτήσεις αλλά να φέρει σε πέρας και το έργο κατάκτησης της λαϊκής εξουσίας δεν διαποτίζει ακόμη την καθημερινή δουλειά του κόμματος. Ο αγώνας για το σοσιαλισμό κατανοείται από στελέχη και μέλη ως στόχος του απώτερου μέλλοντος και όχι ως αγώνας που επηρεάζει και καθορίζει τη δράση σήμερα” (Θέσεις, σελ.29).
Ποιοι παράγοντες, λοιπόν, είναι αυτοί που εμποδίζουν και την ανασυγκρότηση του κόμματος αλλά και την προώθηση της πρότασής του; Με σεμνότητα, “οι δυνάμεις του κόμματος αλλά και της ΚΝΕ ήταν λιγότερες εξαιτίας των απωλειών που σημειώθηκαν. Βρέθηκαν απροετοίμαστες ιδεολογικά και πολιτικά να αντιμετωπίσουν τη νέα κατάσταση” και με σταθερότητα στη λογική υποτίμησης των μαζών, “Σε μεγάλο βαθμό βαραίνει το γεγονός ότι λαϊκές δυνάμεις που βρίσκονται σε πορεία διεργασίας συνειδήσεων δεν έχουν απεγκλωβιστεί από το βάρος που ασκεί ο αρνητικός συσχετισμός δύναμης. Δεν έχουν υιοθετήσει ακόμη, στο βαθμό που χρειάζεται, τη λογική της σύγκρουσης και ρήξης. Δεν έχουν κατανοήσει ή πεισθεί για τον κινηματικό χαρακτήρα των συσπειρώσεων, την κινηματική διαδικασία μέσα από την οποία θα προκύψει η συγκρότηση του ΑΑΔΜ” (στο ίδιο, σελ. 24). “Σοβαρό εμπόδιο στάθηκε και στέκεται έως σήμερα η μεγάλη υποχώρηση που σημειώθηκε στο εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα και στο νεολαιίστικο κίνημα με αρνητικές συνέπειες στην πολιτική συμπεριφορά, στην οργανωμένη μαζική δράση και σε όλα τα άλλα τμήματα του λαϊκού κινήματος. Η υποχώρηση που σημειώθηκε στο ευρωπαϊκό και γενικότερα το διεθνές κίνημα, ιδιαίτερα τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’90. Αυτό που τελικά τέθηκε και τίθεται μπροστά στο κίνημα και γενικότερα στο λαό είναι “ανάπτυξη από ποιον και για ποιον”, για ποιο σκοπό. Όμως το εργατικό και γενικότερο λαϊκό κίνημα δεν ήταν εύκολο στις συγκεκριμένες συνθήκες να περάσει σε αντεπίθεση, να πολιτικοποιήσει τα αιτήματα, να συνδυάζει όλες τις μορφές πάλης που συσπειρώνουν και μαχητικοποιούν” (στο ίδιο, σελ. 28). Και τέλος, ο πανταχού παρών εχθρός, δηλαδή ο ΣΥΝ, “Ένα είδος μπετόν αρμέ που διαμορφώθηκε με την ταύτιση του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ αλλά και του οπορτουνισμού με επικεφαλής τον ΣΥΝ. Όλοι αυτοί, ο καθένας με τον τρόπο του, συναντήθηκαν στη συκοφάντηση των κομμουνιστικών ιδεών, του σοσιαλισμού, του ίδιου του κόμματος, στη διάβρωση και αλλοίωση των συνειδήσεων” (σελ. 28).
Τι να πρωτοθαυμάσει κανείς σ’ αυτούς τους λόγους που εμπόδισαν την πορεία ανασυγκρότησης του ΚΚΕ. Τη δικαίωση του αναθέματος της Παπαρήγα στις μάζες στις εκλογές; Τη διάλυση του εργατικού κινήματος (για την οποία το ΚΚΕ δεν φέρει ευθύνη καμία ούτε στη μη πολιτικοποίηση των αιτημάτων ούτε στις προχωρημένες μορφές πάλης που τους πρότεινε τόσα χρόνια), το ότι αυτή η υποχώρηση έγινε στις αρχές του ’90, όταν χάθηκε η ΣΕ, ενώ πριν ήταν σε φάση ανόδου ή ότι για την συκοφάντηση των κομμουνιστικών ιδεών, τη διάβρωση των συνειδήσεων, την ευθύνη φέρει μόνο ο ΣΥΝ και όχι το ίδιο το μπρεζνιεφικό μοντέλο στη ΣΕ και την (ουσιαστικά) φάρσα του εδώ στην Ελλάδα, το ΚΚΕ; Αυτό είναι που εννοούμε αριστερή φρασεολογία για να καλύψει τη δεξιά οπορτουνιστική γραμμή...

18ο
Η ηγεσία του ΚΚΕ με μπόλικες αντιφάσεις και αρκετές παλινωδίες επιχειρεί να καλύψει πολλαπλές ανάγκες, να εξασφαλίσει πολλαπλές ισορροπίες. Αυτό όμως που κυρίως επιδιώκει είναι να βρει ταυτότητα, ύπαρξη και περιεχόμενο στο σήμερα. Κάθε ζωντανός οργανισμός, όσο και γεμάτος δεσμεύσεις να είναι, επιδιώκει να προσδιοριστεί στις συνθήκες του σήμερα. Το πρόβλημα είναι ότι η ηγεσία του ΚΚΕ πασχίζει να τετραγωνίσει τον κύκλο και γι' αυτό κάνει τόσες ακροβασίες. Δεν θέλει, για λόγους που θα αναλύσουμε, να συνταχτεί ξανά και οριστικά με το ρεύμα που εκφράζει ο ΣΥΡΙΖΑ και με το οποίο έχει μια σειρά μικροκομματικούς και όχι μόνο ανοιχτούς λογαριασμούς. Από την άλλη δεν έχει καμιά διάθεση ουσιαστικής αυτοκριτικής, αποκοπής από τα δεσμά που το δένουν με το σύστημα και να βαδίσει τον επαναστατικό δρόμο. Και επιλέγει τι τελικά; Να βαδίζει στον ΑΕΡΑ! Και επειδή δεν μπορεί να μένει ένα κόμμα στον αέρα, γιατί θα διαλυθεί, γίνεται συνεχώς ακόμα και αντιφατική προσπάθεια από την ηγεσία του ΚΚΕ να βρίσκονται στηρίγματα για να γαντζώνεται. Υπ' αυτό το πρίσμα, δεν βλέπουμε καμιά «στροφή» πέραν εκείνης που έγινε το '91 με την καθοδήγηση του Φλωράκη, που ναι μεν ανέκοψε την πορεία ενσωμάτωσης του συνόλου του τότε ΚΚΕ στο ευρωκομμουνιστικό ρεύμα, αλλά από την άλλη κληροδότησε στις επόμενες ηγεσίες το πρόβλημα που αναφέραμε ήδη. Πρόβλημα που το διαχειρίζονται στην ίδια αδιέξοδη κατεύθυνση όλες οι μετά τον Φλωράκη ηγεσίες και που όπως όλα δείχνουν θα το αντιμετωπίζουν ανάλογα και οι επόμενες, διαιωνίζοντας ή και οξύνοντας την κρίση, τις πιέσεις και τα διλήμματα στο πλαίσιό του. Απόδειξη αυτού που λέμε είναι και οι τωρινές θέσεις του ΚΚΕ εν όψει του συνεδρίου δεν έχουν στοιχειωδώς εξελιχθεί σε σχέση με τις προσεγγίσεις της ηγεσίας του ΚΚΕ που είδαν το φως της δημοσιότητας την περίοδο 1995-96. Το πραγματικό, υπ' αριθμόν 1 πρόβλημα της ηγεσίας του ΚΚΕ αλλά και της επόμενης είναι να διαχειριστεί «αριστερόστροφα» έναν προσανατολισμό που με τίποτα δεν μπορεί να περπατήσει. Που με τίποτα δεν μπορεί να αποτελέσει εναλλακτική πρόταση και προοπτική στον υποτιθέμενο καπιταλιστικό μονόδρομο.

Προλεταριακή Σημαία