12 Νοεμβρίου 2026
19 Αυγούστου 2026
ΟΧΤΑΩΡΟ (πού πάμε;)*
*Του Γρηγόρη Νιόλη
Απόψε, Ακριβή, μας το φορέσαν το δεκατριάωρο
Μας το φορέσαν και καλά σαν… δώρο.
“Ευέλικτη εργασία” σου λεν και κάποιοι… προοδευτικοί
Και γω σου λέω Ακριβή, κουράστηκα να δουλεύω
Μέχρι να πεθάνω
Από αυγή σε σούρουπο· πού πάμε;
Κι άλλοι να μην έχουν δουλειά,
Να κοίτονται στους δρόμους.
Παγκόσμια πρωτοτυπία λένε,
Να ‘χουμε και καλά και μεις
Κάποια πρωτιά σαν χώρα!
Χαστούκι στο οχτάωρο, Ακριβούλα!
Χαστούκι, και δεν κουνιέται φύλλο!
Και διαγκωνίζονται οι σφογγοκωλάριοι
Ποιος θα χωθεί στα κοινοβούλια
Να μας εκπροσωπήσει!
Εφτάωρη εργασία πέντε ημερών
Διεκδικούν οι πιο “προχώ”·
Εδώ μας παίρνουν τα βρακιά
Εδώ καθυβρίζουν τους νεκρούς
Του Σικάγου, της Καντώνας, της Θεσσαλονίκης!
Κατρακυλάει το μωρό στης Οδησσού τις σκάλες
Κάτω απ΄ του Τσάρου τα πυρά.
Εδώ θερίζονται οι καλονιές ξανά
Και τα ώρια παληκάρια
Κάτω απ’ του Σκόμπυ τα πυρά
Στους δρόμους της Αθήνας…
Και δεν κουνιέται φύλλο!
Τα σωματεία “μελετούν” τα νέα μέτρα,
Οι Παναγόπουλοι μα και οι… προλεταριακής
καταγωγής εκπρόσωποι μελετούν
Τις απαντήσεις!
Τώρα, διαβάζω, οι κυβερνώντες
Μελετούν το Σύνταγμα
Να το αλλάξουνε κι αυτό
Να το ταιριάξουνε κατά πως τους βολεύει.
Και γω σου λέω Ακριβή, να το υπερασπιστούμε
Το οχτάωρο, σαν ορόσημο, σα δικαίωμα
Σαν αναφορά, σα μνήμη, σαν καθήκον·
Να ξαναβρούμε, σύντροφοι
Την ταξική ματιά μας!
Οι δεκατρείς οι ώρες τους
– που τόσες να ‘ναι-
Δεν είναι χατήρι για την εργατιά
Είναι ωραίο δώρο για τα αφεντικά!
Εικόνα: Γιώργου Φαρσακίδη: «Άσπρα Λουλούδια» (ξυλογραφία)
Δημοσιεύτηκε στα Χανιώτικα Νεα
19 Μαρτίου 2026
2 ποιήματα επιζησάντων του εγκλήματος των Τεμπών - Με αφορμή την επικείμενη δίκη
Ανθισμένος χορός
23:20
Η ανάσα κόβεται.
Ένα βλέμμα κάτω…
Πίσω κόλαση
Κάτω κενό
–ένα παράθυρο δρόμος–
Πηδάς και ελπίζεις να σταματήσεις.
Ελπίζεις.
Ελπίζεις να ανασάνεις ξανά.
Ελπίζεις να νιώσεις ξανά.
Ελπίζεις να κοιμηθείς ξανά.
Ελπίζεις να ονειρευτείς ξανά.
Οι κραυγές δεν σε αφήνουν,
Ήταν πάντα εκεί.
Έρχονται από ανθρώπους.
Ανθρώπους που καίγονται στα Τέμπη.
Ανθρώπους που καίγονται στις εμπόλεμες ζώνες.
Ανθρώπους που καίγονται στα εργοστάσια.
Καίγονται –ΤΟΥΣ ΚΑΙΝΕ– για τα κέρδη τους.
Η ζωή ποτέ ξανά ίδια.
Συνεχίζεις να πέφτεις.
Προσγειώνεσαι.
Όχι σε έδαφος πλέον,
Προσγειώνεσαι σε γυαλιά.
Περπατάς.
Κάθε βήμα πονάει.
Καμιά φορά ξαποσταίνεις.
Ξαποσταίνεις σε αγκαλιές
Σε λόγια κατανόησης
–όχι παρηγοριάς–
Προσπαθείς να τρέξεις.
Πονάει το ίδιο.
Κάνεις τον πόνο φίλο
Το τραύμα σύντροφο
Και ας σε βαραίνει.
Προσπαθεί να σε αγκαλιάσει
Και εσύ να μην πνίγεις από την αγκαλιά του.
Αντιστέκεσαι.
Μέχρι που βλέπεις σώματα γύρω
Να χορεύουν.
Να χορεύουν μαζί του
Το καθένα τον δικό του χορό.
Αγαπημένα πρόσωπα μέσα στο πλήθος.
Χορεύουν.
Χορεύουν με αγάπη.
Χορεύουν με λύπη.
Χορεύουν με θυμό.
Χορεύουν με έκφραση.
Χορεύουν με σιωπή.
Χορεύουμε.
Για τα παιδιά
Που δεν τους δόθηκε η ευκαιρία.
Χορεύουμε.
Πάνω στα γυαλιά
Που μας έστησαν για πίστα
Γιατί το έδαφος τους
Ήταν σάπιο.
Δεν είχαμε ποτέ επιλογή.
Ανθίζουνε.
Μέσα από τις πληγές μας,
Μέσα από τον χορό μας.
Ανθίζουνε λουλούδια.
Ανθίζει η ελπίδα.
Ανθίζει η ζωή.
Ζωή
Που δεν χωράει
Τη σαπίλα τους
-B.-
Το τραύμα μου ΔΕΝ μπορεί να θεραπευτεί σε έναν κόσμο που βρομάει
Παίρνω το στυλό
χαράζω μια γραμμή
στο αριστερό μου χέρι
λίγο πιο πάνω από τον καρπό
Μα το στύλο γίνεται λεπίδα
-όπως το τρένο γίνεται θάνατος-
Κάθομαι φοβισμένη
παρατηρώ τη γραμμή
Μα η γραμμή γίνεται πληγή
-όπως οι ράγες γίνονται φέρετρο-
Δεν ξέρω να ράβω
Μα η ανάγκη με κάνει
παίρνω την κλωστή
τη βελόνα
με το άλλο μου χέρι
κλείνω άτσαλα την πληγή
επιστρέφω στη δουλειά
Τώρα
Τρία χρόνια μετά
Κοιτάω ξανά το χέρι μου
Η κλωστή έχει σαπίσει
χειμώνες καλοκαίρια
Φεβρουάριοι
Πλησιάζω το χέρι μου στη μύτη μου.
Πανικοβάλλομαι.
Αναδύεται μία μπόχα.
Μία σαπίλα.
Το απομακρύνω.
Βλέπω πιο καθαρά.
Δεν είναι μία η γραμμή
Δεν είναι μία η κλωστή
Το χέρι μου έχει γεμίσει με πληγές
κακοραμμένες
Δεν τις θυμάμαι όλες.
Θυμάμαι μερικές
Μία γραμμή για τις βόμβες που νιώθω στα αυτιά μου
από την Παλαιστίνη στο στήθος μου
Μία γραμμή για τον πνιγμό που κόβει τις ανάσες
από το Αιγαίο στον ύπνο μου
Μία γραμμή για τα κορίτσια που φωνάζουν βουβά
από την Κραυγή τους στην κοιλιά μου
Μία γραμμή για τις επιθέσεις σε συντροφάκια
από την Αίσθηση Αδικίας τους στα πόδια μου
Μία γραμμή -μεγάλη- για τη Β. και τον Β. που γύρισαν στη δουλειά μετά τα Τέμπη.
Κι ας μην το άντεχαν.
Το χέρι μου έχει γεμίσει
γραμμές από μελάνι
Μα το μελάνι γίνεται αίμα
Και φοβάμαι
Το χέρι μου έχει γεμίσει
κλωστές από χρώματα
Και οι κλωστές γίνονται ανάσα
-όπως οι αγκαλιές της Άνυ-
Το χέρι μου γεμάτο
Πύον
Μα το πύον γίνεται θεραπευτικό σάλιο από την οδοντωτή γλώσσα της Τάρτας και τη φαρδιά γλώσσα της Βίκυς
Το χέρι μου
Γίνεται
Βίωμα
Όπως
Το
Βίωμα
Γίνεται
Άγγιγμα
Και
Ένα
Γεμάτο
«ξέρω»
-ηλι-
21 Μαΐου 2025
"3 Νοεμβρίου 2024" της Γεωργίας Θάνου
Γ.Θ
11 Δεκεμβρίου 2024
ΑΘΗΝΑ | Ρεπορτάζ από βιβλιοπαρουσίαση Δευτέρας / Ποιητική συλλογή ΖΗ και χαρακτικά του Γρηγόρη Νιόλη
Μια διαφορετική βραδιά στο ΕΚΤΟΣ των ΤΕΙΧΩΝ ζήσαμε προχτές Δευτέρα, 9/12, στην παρουσίαση της συλλογής ποιημάτων και χαρακτικών -με τίτλο ΖΗ- του Γρηγόρη Νιόλη.
Μια βραδιά ζεστή, συγκινητική,αλλά και ιδιαίτερα πλούσια σε περιεχόμενο, καθώς και οι δύο ομιλητές έθεσαν -πάντα με αφορμή το βιβλίο- πολύ περισσότερα ζητήματα πέραν της στενά «λογοτεχνικής» προσέγγισης, αλλά και μακριά από την αστική αντίληψη «μεταχείρισης» και χρήσης της ποίησης και της τέχνης γενικότερα. Προφανώς, συνέβαλε καθοριστικά το ίδιο το περιεχόμενο των ποιημάτων του Γρηγόρη, αλλά και η δομή, ο ρυθμός και η ικανότητά τους να γεννούν εικόνες «σαν σινεμά»... Σαν μια ρετροσπεκτίβα της σύγχρονης πολιτικής ιστορίας, τα πιο εμβληματικά της γεγονότα - με προεξάρχον το Πολυτεχνείο - αλλά και οι διαδρομές της Αριστεράς πέρασαν μπροστά στα μάτια μας. Μέσα από το ίδιο του το βίωμα που έκανε ποίηση, με την δική του πάντα ζωντανή και φρέσκια πολιτική ματιά, τα ποιήματα του Γρηγόρη συνδέουν το χτες με το σήμερα αυτόματα και με την συγκίνηση που τους πρέπει. Την δύναμη της ποίησής του απογείωσε η ανάγνωση της Νικολέττας Παναγιώτου, δίνοντας τη σκυτάλη στους ομιλητές, την Βαγγελιώ Δερμιτζάκη και τον Νίκο Κυριακίδη. Συμπληρώνοντας ο ένας τον άλλο, έδωσαν τη δυνατότητα να ξεδιπλωθεί ένας πολύ ενδιαφέρων και επίκαιρος προβληματισμός γύρω από την λογοτεχνία, την τέχνη και τη σχέση τους με το παρελθόν, τις παρακαταθήκες, τα οράματα, τα κινήματα και αυτή την ίδια τη φλόγα για επανάσταση. Και με τα λόγια του ίδιου:
Πενήντα χρόνια πέρασαν
Κι όμως η μέρα αυτή είναι καρφί
Στα μάτια σας κουφάλες...
Εχετε δίκο, ναι έχετε δίκιο
Γιατί κάτω απ΄τα τείχη
Υπάρχουν υπόγειες σήραγγες
Από κει ξετρυπώνουμε τις νύχτες
Να υπερασπιστούμε το πράσινο των Εξαρχείων
Το κόκκινο στο βάθος του ουρανού
Τα συντρόφια μας στη ΒΙΟΜΕ
Και στη Μαλαματίνα...
09 Μαΐου 2024
"Το ερώτημα" Ποίημα του Γρηγόρη Νιόλη
Αφιερώνεται στους θανάτω θάνατον
πατήσαντας Παλαιστίνιους αδελφούς μας
Το ερώτημα είναι
αν υπάρχει ζωή προ του θανάτου
– και για πόσους –
Το ερώτημα είναι
Αν θα μπορέσουμε επιτέλους
Να εμέσουμε
Τις αλυσίδες και τα ψεύδη
Που ‘χουμε καταπιεί
Εις τους αιώνας των αιώνων,
Πεθαίνοντας προτού
Να ζήσουμε καλά καλά·
Και πόσο μάλλον
Που τόσα και τόσα αδέρφια μας
Τα κουβαλάν ακόμα
Τα δεσμά.
Όχι στο μυαλό ή στην κοιλιά·
Τα κουβαλάνε στο λαιμό
Στα πόδια και στα χέρια!
Το θάνατο προσμένοντας
Για λυτρωμό
Ή την Ελευθερία.
Γρηγόρης Νιόλης
08 Μαΐου 2024
“Ολοκαύτωμα της Ράφα” Ποίημα του Δημήτρη Χατζηκωνσταντίνου
Ολοκαύτωμα της Ράφα
με ακλόνητο βλέμμα
γυμνοί γεννήθηκαν στη γη
σκόρπισαν γενιές σαν στάχτες
περιφρονούν
μάτια διατρυπούν
τη σιδερένια κατοχή
γδυτοί αντάρτες
Δημήτρης Χατζηκωνσταντίνου
22 Φεβρουαρίου 2024
ΤΡΙΚΑΛΑ | Εκδήλωση από την Επιτροπή αλληλεγγύης στον αγώνα του Παλαιστινιακού λαού
Η Επιτροπή αλληλεγγύης στον αγώνα του Παλαιστινιακού λαού, στα πλαίσια των δράσεών της για την ανάδειξη και την στήριξη στον ηρωικό αγώνα του λαού της Παλαιστίνης, διοργανώνει εκδήλωση όπου θα παρουσιαστούν ποιήματα από την συλλογή "Αυτή την άνοιξη" του Παλαιστίνιου ποιητή Εσσάμ-Θεόδωρου Αλαντάση.
Περισσότερα για την εκδήλωση στο facebook
21 Φεβρουαρίου 2024
Του έρωτα και του πολέμου
Δεν πολεμούνε μ’ άρματα με σπάθες και κανόνια
Μόνο ξυπνάει ο Έρωτας με τις μικρές φτερούγες
Τανίζει τον μπογάκι του και κάνει του Πολέμου:
– Δε σε φοβάμαι Πόλεμε, κι ας είσαι αρματωμένος.
Έχω τον Ήλιο αφέντη μου, και το Φεγγάρι αδέρφι.
Εγώ ΄μαι η άκρη της Ζωής και η αρχή του Κόσμου.
Ταιριάζουν με το μάτι μου τ’ αντίθετα που πρέπουν.
Σπέρνω με τις σαΐτες μου τα αίχνη και τα δάση.
Σπέρνω μανούλες όμορφες και άντρες πολεμιστάδες,
Κι όσο γκρεμίζεις και χαλάς, πάντα μπροστά σου θα ΄μαι.
– Μωρέ μπασταρδοκόπελο, μη μου παρακουνιέσαι!
Απλώνω τη χερούκλα μου και καταλυώ σε αν θέλω
Να ιδείς ποιος είναι η αρχή κι η απαρχή του Κόσμου.
Δουλειά σου είναι που θρέφεις με, Νόμος που με ταΐζεις
– Θα ΄ρθει μια μέρα Πόλεμε, να κάτσεις στη σπηλιά σου
Και να ΄ναι μέρα του Μαγιού να πλημμυρίζει ο ήλιος
Σαν μετρηθούμε οι δυο μαζί, στα πράσινα λιβάδια!
Και να ΄ναι πλήθος οι Λαοί, ζερβά, δεξά και ομπρός μας
Με της Ειρήνης τα σπαθιά, τα φτέρουγα τσ’ Αγάπης
Να δεις πώς ξεκινά η Ζωή και πώς αλλάζει ο Νόμος.
Μυριάδες θα ΄ν’ οι Ανάπηροι κι οι Άγνωστοι Στρατιώτες
Κι οι ναύτες κι οι μηχανικοί κι οι πολυβολητές τους,
Με την ουρά του δέλφινα, με τα φτερά στους ώμους
Και του Ικάρου τα παιδιά, με τα κουπιά τ’ ανέμου.
Με τον Λαμπράκη αρχηγό και με τον Μπελογιάννη
Και με το γιο της Καλογριάς, το Διάκο και τον Άρη
Με τον Αντύπα δάσκαλο και το Δασκαλογιάννη
Και τον Ανδρούτσο το θεριό, που ΄τρεμε η γης και ο κόσμος
Και από μακριά τον Μπολιβάρ μαζί με τον Γκεβάρα
Τη Ρόζα και το Σπάρτακο και με τον Σουκατζίδη
Με τον Κορνάρο τον Ουγκώ και με τον Μαγιακόφσκι
Με την Ηλέκτρα, τη Μαντώ και με την Μπουμπουλίνα
Και με την Πασιονάρια μαζί με τον Ντουρούτι
Την Μπίμπα την αλύγιστη, το θρυλικό Κτιστάκη
Και ακόμα την λιοντιόψυχη Ηρώ Κωνσταντοπούλου
Και τη δεύτερη μάνα της, τη Λέλα Καραγιάννη.
Και με τον Μάρτιν Λούθερ Κίνγκ και τον Πατρίς Λουμούμπα
Και το Σαράφη στρατηγό και τον Νικηφορίδη
Αλλά και με τους τραγικούς Πλουμπίδη- Ζαχαριάδη
Με το Σωτήρη Πέτρουλα και με το Διομήδη
Τον Μιχαλάκη Καραολή και τον Παληκαρίδη
Και των δασκάλων δάσκαλο, τον Νίκο Τεμπονέρα
Και με τον Τούρκο ποιητή Ναζίμ Χικμέτ και ακόμα
Με το παιδί Φάντασμα και με την Κατερίνα
Μα πρώτη και καμαρωτή περδικοπερπατούσα
Ομπρός του Πρωτομάστορα την Όμορφη Γυναίκα
Ολόρθη και περήφανη και καστανομαλλούσα
Να βγαίνουν απ’ τον κόρφο της λογιώ – λογιώ γιοφύρια
Αλλά ζερβά κι άλλα δεξά κι άλλα ομπρός και πίσω
Για να διαβαίνουν οι λαοί, να τρέμουν οι αρχόντοι.
Κι οι στρατηγοί κι οι ναύαρχοι κι οι έμποροι της διχόνοιας
Μαζί σου, αιώνια φυλακή μες στο πηχτό σκοτάδι.
Τούτο δεν είναι όνειρο, είναι τρανό γιορτάσι
Κι εγώ θε να ΄μαι ο γιορταστής, ο γητευτής κι ο μάγος
Να δεις ποιος είναι η αρχή κι η απαρχή του κόσμου
Γιατί δεν σε βαστούμε πια ναι ξεδιαλές τα νιάτα,
Να τρως του κόσμου τα παιδιά…
12 Οκτωβρίου 2023
Όλη μας η καρδιά στην Γάζα, στην Παλαιστίνη βρίσκεται!
Σ’ αυτή τη γη υπάρχει κάτι που αξίζει να το ζήσεις
Ο ερχομός του Απρίλη
Η μυρωδιά του ψωμιού την αυγή
Αυτά που λένε οι γυναίκες για τους άντρες
Τα γραπτά του Αισχύλου
Η αρχή του έρωτα
Το χορτάρι πάνω σε μια πέτρα
Μητέρες που ζουν με το σκοπό της φλογέρας
Και ο φόβος των κατακτητών για τη μνήμη
***
Σε αυτή τη γη υπάρχει κάτι που αξίζει να το ζήσεις
Το τέλος του Σεπτέμβρη
Μια γυναίκα που ανθίζει μετά τα σαράντα
Η ώρα του ήλιου στη φυλακή
Σύννεφα που σχηματίζουν πελώριες μορφές
Τα συνθήματα του λαού για κείνους που φεύγουν γελαστοί
και ο φόβος στα μάτια των τυράννων
***
Σε αυτή τη γη υπάρχει κάτι που αξίζει να το ζήσεις
Σε αυτή τη γη, την κόρη της γης
τη μάνα όλων των ξεκινημάτων
τη μάνα όλων των τελειωμών
Τη λέγαν Παλαιστίνη
Παλαιστίνη τη λένε ακόμα
Αγαπημένη μου, μου δόθηκε
μου δόθηκε η ζωή γιατί σε αγαπώ.
(Ποίημα του Μαχμούντ Νταρουίς (1941-2008), κορυφαίου ποιητή της Παλαιστίνης -μετάφραση: Νασίμ Αλάτρας kommon.gr)
07 Μαρτίου 2023
'Πόσο κοστίζει το αίμα;' και 'Η θάλασσα', δύο ποιήματα του Δημήτρη Χατζηκωνσταντίνου
Πόσο κοστίζει το αίμα;
Να είναι άραγε στο κόστος του συρμού;
Ή μήπως φτάνει την τιμή
των φρεγατών;
Κυλάει ίσως γρήγορα
σαν ιδιωτικοποιημένο ρεύμα;
Μπορεί να το αγοράσει η Mastercard;
Το εμπορεύονται σε
ευρώ
δολάρια ή
γεν;
Ανατιμήθηκε κι αυτό, στερνό θύμα της
ακρίβειας;
Τάχα να θέσπισαν επίδομα αίματος
ή μόνο εισέπραξαν το φόρο το βαρύ;
Θα πλέξει το εγκώμιό του ο ΓΕΕΘΑ;
Κι ύστερα...
αν λερωθούν τα χέρια σου μ' αυτό
Πόσα πλυντήρια στο ξεπλένουν;
Η θάλασσα
Η θάλασσα
είναι πλημμύρα στους δρόμους, η θάλασσα
πότε ήρεμη, πότε ταραγμένη η θάλασσα
με την ορμή, τη βοή και με ανέμους, η θάλασσα
κι αν κάνει άμπωτη, θα ξαναφέρει πλημμυρίδα η θάλασσα
στους σεισμούς, τσουνάμι η θάλασσα
στην οργή της πνίγει αρχόντους η θάλασσα
ρεύματα πάνε, κύματα έρχονται, η θάλασσα
χιλιάδες ανθρώποι μια θάλασσα
ποτάμια, ρυάκια, χείμαρροι που συναντιούνται η θάλασσα
τους πιο σκληρούς βράχους διαβρώνει η θάλασσα
κι αν μαστιγώσαν τη θάλασσα
κι αν αλυσοδέσαν τη θάλασσα
άγριο θεριό τους κατάπιε η θάλασσα
από τα βάθη των αιώνων η θάλασσα
φτιάχνει τη γη, τη ζωή όλη η θάλασσα
πουλάνε σε μίλια τη θάλασσα
μα να που αδούλωτη κυλάει η θάλασσα
πάλι πλημμύρα στους δρόμους, η θάλασσα
μύριες κραυγές, χαμογέλια η θάλασσα.
19 Οκτωβρίου 2022
Για τον σύντροφο Αντρέα Βογιατζόγλου
Εκεί ψηλά,
στο σκοτάδι και το λίγο φως
κατοικούν οι φωνές
και τα πρόσωπα που ατενίσαμε
κι όταν ατενίζουν δυο και τρεις ψυχές μαζί
ο κόσμος λάμπει αλλιώς
πιο δίκαια, πιο δημιουργικά, πιο επαναστατικά
μα σίγουρα πιο ανθρώπινα
έξω από τα εξεταστικά κέντρα του '98
την πρωτοβουλία ενάντια στην επίσκεψη Κλίντον
τις κινητοποιήσεις για τη μη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας
την αποχή από τις ευρωκάλπες του πολέμου
στις πληγείσες περιοχές του σεισμού της Αθήνας
το νεολαιίστικο στέκι στην Ερεσσού
την επίσκεψη στην Μακρόνησο
τους βασανισμένους αγωνιστές απ'την Τουρκία
τη Θεσαλλονική το 2003
την ιρακινή αντίσταση
το άρθρο 16
το Γρηγορόπουλο
τις πλατείες ενάντια στα μνημόνια
το κάλπικο δημοψήφισμα του '15
ενάντια στην απαγόρευση των λοκντάον
στα αμφιθέατρα και τις συνδιασκέψεις
στους αντιπολεμικούς ξεσηκωμούς
να δίνεις πνοή
στο πώς οι λαοί θα νικήσουν!
Κι ο αποχαιρετισμός
δεν μας αρμόζει
κι ας λυπηθήκαμε κάποια φορά
γνωρίζουμε πως βαθιά μέσα μας,
δεν υπάρχει
το αδύνατο
για το σύντροφο
και γραμματέα της οργάνωσης του ΚΚΕ(μ-λ)
Αντρέα Βογιατζόγλου
20 Σεπτεμβρίου 2022
«Πώς τόσο δακρυγόνο τρύπωσε στα ματάκια μας;»
σε μια πόλη που σφύζει από φτώχεια και νιότη
Μα
Σφύζει από ανθρώπινους αστακούς
που οι δαγκάνες τους τρώνε όσα οράματα
έφτιαξε το παιδικό σου μυαλό
ένα βράδυ που οι νότες του τζουρά
ελπιδοφόρες έφτιαξαν στιγμές
στο σκοτεινό το χρόνο
-Σεπτέμβρης ήταν-
Και λες
Πώς τόση απόγνωση χωράει στα μικρά μας χαμόγελα;
Πώς τόσο δακρυγόνο τρύπωσε στα ματάκια μας;
Πώς κλαίμε δίχως να μας πουν ποιος είναι του ανθρώπου ο πόνος;
Ίσως
Όταν γονάτισες να κλάψεις
-κάπου ανάμεσα στα δάκρυα, κρυφά
πίσω απ' τα μάτια-
να οραματίστηκες ξανά τα μονοπάτια
Όχι
Ολόκληρες λεωφόρους
να περπατήσετε συντροφικά
πιασμένοι μια αλυσίδα
τείχη γκρεμίζοντας, βουνά
Γιατί
Τι αξία έχει να μεγαλώνεις
όταν αυτός ο πλούτος των χεριών σου
των κλειστών ματιών σου
γίνεται αδηφάγων μπουκιά...
«Πώς τόσο δακρυγόνο τρύπωσε στα ματάκια μας;», του Δημήτρη Χατζηκωνσταντίνου
Στην εικόνα είναι δυο μικρά κορίτσια καθισμένα στα γρασίδια, κλαίγοντας από τα δακρυγόνα που έπεσαν κατά τη διάρκεια της δολοφονικής επίθεσης της αστυνομίας στη συναυλία του Θανάση Παπακωνσταντίνου στη φιλοσοφική του ΑΠΘ, την Παρασκευή 16/9.
28 Νοεμβρίου 2020
Η ΤΡΕΛΑ ΕΙΝΑΙ ΕΜΒΟΛΙΟ
πάνε να μας τρελάνουνε, μα δε θα τρελαθούμε.
Κανένας να μην τρελαθεί, χατίρι μην τους κάνει,
Μα πάλι ξανασκέφτομαι, πως είναι η τρέλα λύση,
Θα πει ό,τι του ’ρθει στο μυαλό, δε τον φοβίζει ο νόμος,
Να γίνουμε όλοι τρελοί, στο δρόμο όλοι να βγούμε,
Να δώσουμε δυο τρεις καλές σ’ αυτούς που κυβερνούνε,
Ή θα μας φάνε λάχανο ή θα τους φάμε όλους,
Η τρέλα είναι εμβόλιο που τον ιό σκοτώνει,
Ας τρελαθούμε όλοι μαζί, να σπάσει η καραντίνα.
Άμα φορείς στην κεφαλή του κουζουλού το φέσι,
Β.Δ.
06 Μαΐου 2020
Νγκούγκι γουά Θιόνγκο: Ένα ποίημα για την πανδημία
Μετά την ενηλικίωσή του απέρριψε το χριστιανισμό και υιοθέτησε το αφρικανικό όνομα για να τονίσει την πολιτισμική του ταυτότητα. Το ενδιαφέρον του για την κληρονομιά της αποικιοκρατίας στην Αφρική ορίζει το έργο του. Τα "Πέταλα από αίμα" εκδόθηκαν το 1977, το τελευταίο βιβλίο του που έγραψε στα αγγλικά. Έκτοτε δήλωσε πως θα γράφει στη μητρική του διάλεκτο, την γκικούγιου, και παρότρυνε τους Αφρικανούς συγγραφείς να κάνουν το ίδιο.
Οι μαχητικές πολιτικές του απόψεις του στοίχισαν ένα χρόνο στην φυλακή και πολυετή αυτοεξορία από τη χώρα του. Αγωνίστηκε για την ελευθερία των πολιτικών κρατουμένων στην Κένυα και συνεχίζει να ενδιαφέρεται για την τύχη των φυλακισμένων για τις πολιτικές τους ιδέες και σήμερα , μεταξύ αυτών και των Ινδών αγωνιστών. Σήμερα είναι καθηγητής συγκριτικής λογοτεχνίας και αγγλικής φιλολογίας, καθώς και διευθυντής του Διεθνούς Κέντρου Γραφής και Μετάφρασης στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας (Ιρβάιν). Από τις εκδόσεις Καστανιώτη κυκλοφορεί στα ελληνικά το βιβλίο "Πέταλα από αίμα".
Για τον Νγκούγκι γουά Θιόνγκο έχουμε ξαναγράψει με αφορμή την μετάφραση του βιβλίου του «Όνειρα σε καιρό πολέμου» στην γλώσσα Τελούγκου που έκανε ο ανάπηρος φυλακισμένος Ινδός αγωνιστής G.N. Σαϊμπάμπα.(https://freesaibabagreece.blogspot.com/2018/03/gn_16.html). Εν μέσω της πανδημίας ο Νγκούγκι γουά Θιόνγκο σε μια φιλική ανταλλαγή ποιημάτων με άλλους λογοτέχνες που ζούνε στις ΗΠΑ, έγραψε ένα ποίημα που δημοσιεύτηκε στις 23 Μαρτίου του 2020.
Την μετάφραση από τα αγγλικά έκανε η Φ.Σ.
Τα Gĩkũyũ είναι μία γλώσσα της οικογένειας των γλωσσών Μπαντού (ομοεθνία με πάνω από 400 φυλές της Αφρικής) που ομιλείται κυρίως στην περιοχή μεταξύ Νιέρι και Ναϊρόμπι στην Κένυα.
03 Μαΐου 2020
«Αμβροσίου η …Προφητεία», αλλά ας δούμε την …ουσία!
"Για να συνειδητοποιήσετε τι ακριβώς συμβαίνει στις ημέρες μας επιτρέψατέ μοι να σας αναγνώσω το σχετικό απόσπασμα από το βιβλίο της Αποκαλύψεως και κάνετε μια σύγκριση με όσα συμβαίνουν σήμερα: «Ακόμη δε του επετράπη ( δηλ. στον Αντίχριστο) να ενεργήσει, ώστε να φονευθούν, όσοι δεν θα ήθελαν να προσκυνήσουν το είδωλον του θηρίου. Παρασύρει δε και πείθει όλους, τους μικρούς και τους μεγάλους, τους πλουσίους και τους πτωχούς, τους ελευθέρους και τους δούλους, να προσκυνήσουν το είδωλον, να υποταχθούν εις το θηρίον και να τους δώσουν ανεξάλειπτον χαραγμένην σφραγίδα εις το δεξί των χέρι ή εις τα μέτωπά των… Και δια να θλίψει και να ταλαιπωρήσει τους Χριστιανούς, πειθαναγκάζει, κανείς να μη ημπορεί να αγοράσει ή να πωλήσει, εκτός εκείνων, που έχουν το χάραγμα και την σφραγίδα του θηρίου, η οποία σφραγίς είναι το όνομα του θηρίου, ή ο αριθμός, που συμβολίζουν τα γράμματα του ονόματός του ….κατά το ελληνικόν σύστημα, είναι εξακόσια εξήκοντα έξ (666) η χξστ» μας γνωστοποιεί ο δεσπότης.
Όλα αυτά τα εντοπίζει "η Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΩΡΑ, γνωστή για τους Ελληνο-Χριστιανικούς αγώνες" -σύμφωνα με τον Αμβρόσιο- και φτιάχνει το απίθανο πρωτοσέλιδο που βλέπουμε αρχικά.
Απόσπασμα από την ιστοσελίδα ΒΑΘΥ ΚΟΚΚΙΝΟ, 2-5-2020
30 Απριλίου 2020
Μιχάλης Παπαμαύρος
Ν.Π. 27-4-2020
Φίλοι, συναγωνιστές.
Σχετικά με τη βιογραφία του αγωνιστή παιδαγωγού, με βάση ένα μεγάλο άρθρο που δημοσιεύτηκε στο site http://www.katiousa.gr μπορούμε να επισημάνουμε ενημερωτικά:
Στις 26 του Απρίλη 1963 πέθανε στο Δημοτικό Νοσοκομείο της Αθήνας, με την ένδειξη άπορος, ο μεγάλος, φωτισμένος και πολύ ταλαιπωρημένος Χιώτης παιδαγωγός και αγωνιστής της Εθνικής Αντίστασης Μιχάλης Παπαμαύρος (1893 -1963).
Ο Μιχάλης Παπαμαύρος γεννήθηκε στη Βολισσό της Χίου το 1893. Ήταν φτωχό αγροτόπαιδο.Ωστόσο μπόρεσε να σπουδάσει δάσκαλος, να αριστέψει και για λίγον καιρό να δουλέψει σε σχολειό.
Με τον Α’ παγκόσμιο πόλεμο, όταν άνοιξε το Μακεδονικό Μέτωπο (1915-16), βρέθηκε εκεί στρατιώτης. Το 1916 αιχμάλωτος των Γερμανών στο Gorlitz της Ν. Σιλεσίας. Αργότερα,ο Παπαμαύρος έμεινε στη Γερμανία 4 χρόνια σπουδάζοντας στο Πανεπιστήμιο της Ιένας .
Ο Μιχ. Παπαμαύρος ήταν ένας από τους πρωτεργάτες της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης και του δημοτικισμού και μέλος του Εκπαιδευτικού Ομίλου.
Πήρε μέρος στην Εθνική Αντίσταση, ενώ στο Εθνικό Συμβούλιο των Κορυσχάδων εκλέχτηκε εθνοσύμβουλος της Χίου και μαζί με τον άλλο μεγάλο παιδαγωγό Κώστα Δ. Σωτηρίου ανέλαβε τη διεύθυνση του «Παιδαγωγικού Φροντιστηρίου της Ελεύθερης Ελλάδας».
Άφησε πίσω του ένα αξιόλογο επιστημονικό και συγγραφικό έργο (πρωτότυπα παιδαγωγικά έργα, δοκίμια, μελέτες, άρθρα, μεταφράσεις, σχολικά βιβλία).
Το 1956 μεταφράζει του Μακαρένκο «Ο δρόμος προς τη ζωή. Ένα παιδαγωγικό ποίημα» και το 1959 του βγάζει ο «ΔΙΦΡΟΣ» το βιβλίο «Οι γονείς και τα παιδιά τους». Στο μεταξύ γράφει και στην εφημερίδα «ΑΥΓΗ».
Το 1961 δημοσιεύει το παιδαγωγικό κύκνειο άσμα του, το βιβλίο «ΣΥΣΤΗΜΑ ΝΕΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ».
Είναι το μεγάλο έργο της ζωής του που το ονειρευόταν χρόνια, η παιδαγωγική και ιδεολογική διαθήκη του.
Η δίκη έγινε στην Πάτρα. Αθωώθηκε μα τώρα ήταν βαριά άρρωστος. Πήγε στη Σοβιετική Ένωση για θεραπεία κι είχε τη χαρά να τον δεξιωθεί και να τον τιμήσει η «Ακαδημία Παιδαγωγικών Επιστημών».
Ο Παπαμαύρος πέθανε στην Καλλιθέα σε ηλικία 70 χρονών.
Η φωνή μας
«Το πνεύμα μου χορεύει με τα κύματα στο جبل الأقرع (Jebel Αqra) ενώ το ηλιοβασίλεμα κλείνει με στοργή τα νυσταγμένα μου μάτια. Μελωδίες και λευκοί ήχοι της γειτονιάς σαν ταλαντώνονται προς τη μεριά μου, παρέα με τον κοσμογυρισμένο αγέρα αφού χτυπήσουν την αμμουδιά, μου θυμίζουν όσα τα χεριά αυτά εμπρός μου μπορούνε να αποκτήσουν.
Η ίδια αυτή ζεστή ανάμνηση τώρα με σκοτώνει. Όσο και να προσπαθώ να εξημερώσω τa θεριά στα νεύρα μου με αυτήνα φυλακτό, ακόμη και αν δεν έσκαγε στα πλευρά με οργή του καραβιού η θάλασσα ακόμη και αν είχα γη να ξαποστάσω, τρέμουν μυαλό και σώμα.
Πριν από μια χούφτα μέρες διαφορετικά όνειρα κάθε νύχτα ζούσα. Τον τρόπο να σώσω τον εαυτό μου απ’ το χάος. Αν είμαι παιδί του ουρανού ή αν γεννήθηκα στο χώμα, αν κλειδιά την πόρτα για να ανοίξω με αφήνουν να αποκτήσω, ποιας μορφής άγαλμα να πλάσω, από όσα λόγια τα αυτιά μου παγιδεύουν και η σκέψη μου έμαθε να αντιλαμβάνεται.
Τώρα, μονάχα η κάρδια χτυπά και χαίρομαι αλλά το στόμα ουρλιάζει σε Θεούς και Δαίμονες. Στον κόσμο αυτόν όμως ζούμε μονάχα άνθρωποι. Τις σχέσεις που έχουμε αναπτύξει έχει αξία να παρατηρώ με προσοχή, ποιοι είναι οι κυρίαρχοι και ποιοι υποφέρουν για χάρη εκείνων, ώστε να αποφασίσω, πριν τον τελευταίο κόκκο, τι θα έπραττα αν δεν είχα την ζωή μέσα στο στήθος μου, αν η ανάσα μου υπήρχε.
θα παλεύω, θα παλεύεις, θα παλεύουμε
μια γροθιά, τα παιδιά της λάσπης
στη θάλασσα, την τρίαινα θα αρπάξουν.»
Α.Κ.
03 Μαρτίου 2020
Σχετικά με τη μεταφυσική «υπαρξιακή» ποίηση
Πριν λίγες μόλις μέρες έφυγε από τη ζωή η ποιήτρια και ακαδημαϊκός Κική Δημουλά (η Βασιλική Ράδου –Δημουλά, 1931-2020). Σαφώς και θα την αποχαιρετήσουμε κι εμείς με σεβασμό, όπως κάνουμε για κάθε άνθρωπο του Πνεύματος και της Τέχνης, που μας έδωσε με το έργο του αφορμές κριτικής σκέψης και προβληματισμού, και ιδιαιτέρως, όταν φεύγει από τη ζωή μια ευαίσθητη λογοτεχνική μορφή και παρουσία.
16 Νοεμβρίου 2019
ΣΥΝΤΡΟΦΕ ΑΔΕΡΦΕ ΜΟΥ ΑΓΩΝΙΣΤΗ
Μόνος μες την καμπίνα μετά τη βάρδια της νύκτας (12-4) με σκέψεις αναπόλησης και προσμονής να καίγονται μες την απέραντη μοναξιά της θάλασσας, μα αίφνης ξεπήδησαν μέσα στο νου μνήμες Αγώνων Λευτεριάς που έμειναν όμως στη μέση γιατί η Λευτεριά του Λαού δεν ήρθε ποτέ και έκαναν το δάκρυ να κυλήσει.
Η γραφή μου αυτή ξεκινά με τόπο εξορίας (Γυάρος) και συνεχίζει με το Πολυτεχνείο του '73.
ΣΥΝΤΡΟΦΕ ΑΔΕΡΦΕ ΜΟΥ ΑΓΩΝΙΣΤΗ
Υ.Γ. Τα ονόματα των Ηρωικών παιδιών που έδωσαν τη ζωή τους στο Πολυτεχνείο για τη Λευτεριά δεν τα θυμόμουν τότε που το έγραψα και τα άφησα όπως τα είχα γράψει χωρίς να τα διορθώσω σήμερα.
Οι στόχοι του Πολυτεχνείου αλλά και οι Αγώνες για Λευτεριά που έχει δώσει ο Λαός από το 1940 μέχρι σήμερα παραμένουν ζωντανοί και ανεκπλήρωτοι.
Δεν κλείνονται στα μουσεία, αλλά αποκτούν νόημα στους αγώνες που αναπτύσσει και θα αναπτύσσει ο λαός ενάντια στο σύστημα της υποδούλωσης της ζωής μας και τις πολιτικές του.






















